Śtflutningshömlur į rafmagn yršu óheimilar

Žaš leišir af EES-samninginum, gr. 12, aš leggi ķslenzk yfirvöld stein ķ götu aflsęstrengsfjįrfesta, sem tengjast vilja ķslenzka raforkukerfinu, eftir innleišingu Žrišja orkumarkašslagabįlksins, og Landsreglarinn į Ķslandi er mešmęltur leyfisumsókn um slķkan streng, žį mun sį sami Landsreglari umsvifalaust tilkynna slķkan žvergiršing til yfirbošara sinna hjį ACER (gegnum ESA) og getur tilfęrt slķkt sem skżlaust brot į "fjórfrelsisreglu" nr 12  ķ EES-samninginum um bann viš hvers kyns hömlum į śtflutningi, svo aš ekki sé nś minnzt į įętlanageršir ACER um millilandatengingar, sem ętlazt er til, aš ACER-ašildarlönd styšji, žótt žau hafi žar ekki atkvęšisrétt, eins og viš mun eiga um EFTA-rķkin.  

Samkvęmt nśgildandi orkupakka 2 į Ķslandi er almennt tališ, aš ķslenzk yfirvöld og löggjafi hafa žaš ķ hendi sér, hvort gengiš veršur til samninga viš sęstrengsfjįrfesta eša ekki.  Žetta er hinn mikli munur, sem felst ķ orkupakka 2 og 3.  Segja mį, aš fjórfrelsiš hljóti nżja vķdd meš Žrišja orkupakkanum og spanni meš honum utanrķkisvišskipti meš rafmagn.

Žess vegna er alveg dęmalaust aš sjį śtlistun išnašarrįšuneytisins nr 7 į minnisblaši Ólafs Jóhannesar Einarssonar til rįšherrans ķ aprķl 2018:

"Žrišji orkupakkinn haggar žvķ ekki, aš žaš er į forręši Ķslands aš įkveša, hvaša stjórnvald myndi veita leyfi fyrir lagningu sęstrengs og eins, hvort ķslenzka rķkiš ętti aš vera eigandi aš honum."

 Žetta orkar mjög tvķmęlis, žvķ aš segja mį, aš įherzlan ķ orkupakka 3 felist ķ śtvķkkun fjórfrelsins til aš spanna utanlandsvišskipti meš raforku (og gas). Žaš žżšir, aš innlend stjórnvöld verša ekki lįtin komast upp meš aš leggja stein ķ götu utanlandsvišskipta meš orku, eftir aš Alžingi hefur afsalaš įkvöršunarvaldi um žetta til yfiržjóšlegrar stofnunar, ACER (gegnum ķ žessu tilviki ljósritarann og žżšandann, ESA).     

Landsreglarinn veršur Orkustofnun til rįšuneytis um afgreišslu leyfisumsókna frį sęstrengsfjįrfestum.  Komi upp įgreiningur į milli Landsreglara og Orkustofnunar um afgreišslu umsóknar, ber Landsreglara aš tilkynna ACER (gegnum ESA) um žann įgreining, og hlutverk ACER er aš kveša upp bindandi śrskurši ķ deilumįlum um millilandatengingar. Veršur žį aš sjįlfsögšu tekiš tillit til žess, hvort viškomandi millilandatenging er į forgangsverkefnaskrį ACER eša ekki. Um slķk verkefni gildir t.d. samkvęmt Innvišagerš #347/2013, aš Orkustofnun veršur aš afgreiša sęstrengsumsóknir į innan viš 18 mįnušum.  Meš texta rįšuneytisins er hins vegar gefiš ķ skyn, aš innlend stjórnvöld muni rįša žessu, en žaš er alls ekki svo samkvęmt orkupakka 3, žótt žaš sé rétt samkvęmt orkupakka 2. Žetta hefur prófessor Peter Örebech, sérfręšingur ķ Evrópurétti, sżnt fram į ķ rżniritgeršum sķnum um minnisblaš Ólafs Jóhannesar Einarssonar til išnašarrįšherra ķ aprķl 2018 og um greinargerš Birgis Tjörva Péturssonar til sama rįšherra ķ september 2018.

Žaš er heldur ekki rétt, aš ķslenzk stjórnvöld rįši žvķ alfariš, hvort ķslenzka rķkiš kaupi sig inn ķ félag um sęstreng.  Žaš yrši alfariš samningsatriši į milli ašila į frjįlsum markaši, og rķkisvaldinu veršur óheimilt aš troša einkafyrirtękjum um tęr.  Norski Verkamannaflokkurinn setti ķ vetur 8 skilyrši fyrir stušningi sķnum viš innleišingu Orkupakka 3, og eitt af žvķ var einmitt, aš raforkuflutningsfyrirtękiš Statnett, sem er alfariš ķ eigu norska rķkisins, yrši eigandi allra framtķšarsęstrengja frį Noregi.  Hefšu Noršmenn sett žennan fyrirvara, ef augljóst vęri viš lestur orkupakkans, aš norsk yfirvöld hefšu eignarhaldiš ķ hendi sér ?  Aušvitaš ekki.  Hér er um heimatilbśna tślkun lögmannsins og rįšuneytisins aš ręša. 

Hins vegar ber Landsneti aš standa straum af kostnaši viš tengingar frį stofnrafkerfi landsins og nišur aš sęstrengnum samkvęmt forskrift Orkupakka 3.  Sį kostnašur gęti numiš um mršISK 100 og mun hęrri upphęš, ef endabśnašur sęstrengs (spennar, afrišlar, įrišlar o.fl) veršur innifalinn.  Öllum žessum kostnaši ber Landsneti aš standa straum af meš hękkun gjaldskrįa sinna, svo aš innlendir raforkunotendur munu standa af žessu straum meš verulegri hękkun śtgjalda fyrir rafmagnsnotkun.  Žetta žżšir, aš a.m.k. tveir žęttir rafmagnsreiknings almennings munu hękka meš tilkomu sęstrengs, raforkuverš frį orkuseljanda og flutningsgjald Landsnets.  Žaš er ekki ólķklegt, aš fyrri žįtturinn tvöfaldist og seinni žįtturinn hękki um 60 %, sem mundi žżša yfir 50 % hękkun raforkureiknings, ef dreifingarkostnašur breytist ekki.

Um meint forręši Ķslands yfir žessum mįlum skrifar pófessor Peter Örebech m.a.:

"Ekki myndi ég reiša mig į žetta [ž.e. mat ÓJE-innsk. BJo].  Ķsland nżtur fullveldisréttar sķns m.t.t. įframhaldandi eignarréttar rķkisins į orkunni [žar sem hann į viš-innsk. BJo], EES#125, en stżring orkuvinnslunnar, ž.e. samžykkt, sem ekki er gerš į grundvelli eignarréttarins, heldur į grundvelli stjórnunarréttar - ž.e.a.s. stżring atvinnugreinarinnar - veršur aš vera ķ samręmi viš EES.  Einkaašilar eru ekki śtilokašir frį žvķ aš setja į laggirnar og reka  raforkusölu [og vinnslu-innsk. BJo], heldur žvert į móti. Žaš myndi žżša tvķsżna barįttu fyrir Ķsland aš veita žvķ mótspyrnu, aš E“ON, Vattenfall, Statkraft eša einkafyrirtęki - meš vķsun til įętlana samžykktra ķ ACER um streng frį Ķslandi og til Noregs tengdum mörgum strengjum viš ESB-markašinn - legši og tengdi slķkan sęstreng.  Sjį gerš nr 714/2009, Višauka I (Leišbeiningar um stjórnun og śthlutun flutningsgetu til rįšstöfunar į flutningslķnum į milli landskerfa), žar sem stendur ķ liš 1.1: "Flutningskerfisstjórar (TSO-hérlendis Landsnet) skulu leggja sig fram um aš samžykkja öll fjįrhagslega tengd višskipti, ž.m.t. žau, sem fela ķ sér višskipti į milli landa.".

Ennfremur stendur ķ liš 2.1: "Ašferširnar viš framkvęmd flutningstakmarkana skulu vera markašstengdar til aš létta undir skilvirkum višskiptum į milli landa.".

Žaš er alveg óvišunandi, aš einhverjir embęttismenn og stjórnmįlamenn hérlendir fullyrši, aš engin hętta sé į feršum, žótt sérfręšingur ķ Evrópurétti rökstyšji hiš gagnstęša meš sķnum lögfręšilegu rökum og tilvķsunum ķ Evrópugerširnar, sem um mįliš gilda, įsamt žvķ aš rekja śrskurši Evrópudómstólsins, eins og PÖ gerši ķ athugasemdum sķnum viš greinargerš Birgis Tjörva Péturssonar til išnašarrįšherra frį september 2018. Žaš er allt of mikiš ķ hśfi til aš taka žessa įhęttu.  

 

 


« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Athugasemdir

1 Smįmynd: Jślķus Valsson

Ķsland žarf eigin aušlindastżringu. Žrišji orkupakki ESB gęti rśstaš orkuöryggi landsins. Samžętting og samvinna vatnsaflsvirkjana (og reyndar einnig jaršvarmavirkjana) er grunnforsenda fyrir skynsamlegri nżtingu žessara orkuaušlinda okkar. Slķkt yrši hins vegar andstętt reglum ESB um frjįlsa samkeppni į orkumarkaši. Hvaša heilvita Ķslendingi dettur žvķ ķ hug aš hleypa framkvęmdavaldi erlends rķkjasambands, Landsreglara ESB og ACER inn ķ stjórn orkuaušlinda landsins? 

Jślķus Valsson, 23.11.2018 kl. 09:12

2 Smįmynd: Bjarni Jónsson

Žau mįlefni, sem žś rekur hér aš ofan, eru öll sannleikanum samkvęmt og žess vegna ber aš berjast gegn žessari erlendu lagasetningu į Ķslandi.  Ekki af žvķ aš hśn er erlend, heldur af žvķ, aš hśn mun stórskaša okkar hagkerfi, verši hśn hér innleidd.

Engin upplżst og sjįlfstęš žjóš getur tekiš viš löggjöf frį śtlöndum, sem hśn hefur ekki haft neina aškomu aš og er snišin viš gjörólķkar ašstęšur.  Ašeins "róbótar" sętta viš slķkt.  Lķtil eru geš guma og snóta, sem ętla afkomendum sķnum aš verša annars flokks žegnar ķ landinu meš mikla aušlind undir erlendu valdi og flutta utan ķ staš žess aš nżta hana til atvinnusköpunar innanlands.

Bjarni Jónsson, 23.11.2018 kl. 11:12

3 Smįmynd: Gušmundur Böšvarsson

Verkfręšingur sem hefur unniš lengi ķ orkugeiranum var aš sżna mér eina grein samningsins sem hefur 54 undirgreinar. Žaš er gert til aš esb geti tślkaš pakkann aš vild segir hann.

Gušmundur Böšvarsson, 24.11.2018 kl. 05:03

4 Smįmynd: Bjarni Jónsson

Sęll, Gušmundur;

Ef žś įtt viš Žrišja orkumarkašslagabįlkinn, Gušmundur, žį er texti hans og uppsetning tyrfinn.  Žaš leišir til misskilnings og skilningsleysis į einstökum atrišum.  Hins vegar hefur išnašarrįšuneytiš falliš į prófinu, žvķ aš žaš botnar ekkert ķ žessum dęmalausa pakka.  Tślkanir žess og śtlistanir eru tómt blašur.  Žaš er stórhęttulegt ķ stórmįli.

Bjarni Jónsson, 24.11.2018 kl. 18:57

Bęta viš athugasemd

Ekki er lengur hęgt aš skrifa athugasemdir viš fęrsluna, žar sem tķmamörk į athugasemdir eru lišin.

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband