Fęrsluflokkur: Dęgurmįl

Stöšnun jafngildir hnignun

Innvišauppbygging ķ landinu hefur veriš ķ umręšunni, einnig ķ nżafstašinni kosningabarįttu, en ekki veriš varpaš nęgilega skżru ljósi į žaš, hvers vegna hśn er naušsynleg.  Bent hefur veriš į bįgboriš įstand samgöngumįla, t.d. žjóšveganna og einnig "žjóšvega raforkunnar", flutningskerfis raforku į milli landshluta, en žaš eru miklu dżpri og afdrifarķkari skżringar į naušsyninni en žęgindatilfinning notendanna.

Sannleikurinn er sį, aš margir umręddra innviša eru naušsynlegir fyrir śtflutningsatvinnuvegi landsins, og žeir standa undir veršmętasköpuninni.  Įframhaldandi velmegun landsmanna hvķlir į aukinni śtflutningsstarfsemi.  Af nśverandi vaxtarbroddum žar mį nefna laxeldi og feršažjónustu, og innvišir, sem žessi starfsemi žarf į aš halda, aš sé ķ góšu lagi, eru vegir, flugvellir, hafnir, raforkukerfi, vatnsveitur, hitaveitur, frįveitur og sorpeyšing.

Įsdķs Kristjįnsdóttir, forstöšumašur efnahagssvišs SA, rak "endahnśtinn" į Višskiptablašiš 2. nóvember 2017, og var sį endahnśtur vandašur og įhugaveršur, eins og allt, sem frį henni kemur:

"Į sķšasta įri var hér einn mesti vöxtur kaupmįttar ķ heiminum, fjórtįnfaldur į viš kaupmįttarvöxt ESB-rķkja.  Ķslenzkar hagtölur tala sķnu mįli.  Įrangurinn er ótrślegur ķ ljósi žess, aš fyrir ašeins nokkrum įrum blasti hér viš alvarlegur skuldavandi eftir framśrkeyrslu sķšustu uppsveiflu.

Śtflutningsgreinar standa nś undir veršmętasköpun hagkerfisins, og hvķlir įframhaldandi velgengni okkar į žvķ, aš vöxtur žeirra sé tryggšur.  Eigi ķslenzka hagkerfiš aš vaxa įfram į sama hraša og aš mešaltali sķšustu įratugi, og śtflutningsgreinar aš halda sķnu vęgi, žį žurfa śtflutningsveršmęti aš vaxa um 1“000 mia [ISK] į nęstu 20 įrum, um 50 mia [ISK)/įr eša 1 mia [ISK]/vika.  Hin Noršurlöndin žekkja žetta samband, og er óumdeilt, aš efnahagsleg velsęld byggir į vexti śtflutningsgreina.  Žar er žaš staša śtflutningsgreina, sem įkvaršar svigrśm til launahękkana.  Į Ķslandi er žaš hiš opinbera." 

Undirstrikun er frį BJo.  

Samtök išnašarins, SI, birtu 5. október 2017 skżrslu sķna "um įstand og framtķšarhorfur innviša į Ķslandi".  Žar kemur fram, aš heildarfjįrfestingaržörf innviša sé nś um mia ISK 370, um 11 % af endurstofnvirši žeirra og 15 % af VLF.  Žetta er ekkert til aš fallast hendur śt af, enda getur rķkissjóšur fjįrmagnaš žetta meš žvķ aš selja hluti ķ Keflavķkurflugvelli, Flugstöš Leifs Eirķkssonar og ķ bönkunum.  Vilji er allt, sem žarf.

Fjįrfestingaržörf ķ ofangreindum innvišum fyrir śtflutningsatvinnugreinarnar, sem njóta ęttu forgangs viš uppröšun ķ tķma, er sem hér segir ķ miaISK og % af heildarinnvišažörf samkvęmt SI:

  • Žjóš- og sveitarfélagavegir  120; 32 %  Ath. 1
  • Orkuflutningur og -dreifing  70;  19 %  Ath. 2
  • Vatnsveitur                  15;   4 %  Ath. 3
  • Sorpeyšing                   13;   4 %  Ath. 4
  • Hafnir                        6;   2 %  Ath. 5
  • Flugvellir                    3;   1 %  Ath. 6
  • Hitaveitur                    2;   1 %  Ath. 7

Ath. 1: Greišar samgöngur į landi eru undirstaša öflugs athafnalķfs um landiš allt og ešlilegrar byggšažróunar ķ landinu.  Vegirnir žurfa aš vera nęgilega breišir og buršarmiklir fyrir žį stęrš ökutękja, sem hagkvęmur flutningarekstur krefst samkvęmt Evrópustašli aš teknu tilliti til vęntanlegs ökutękjafjölda aš aldarfjóršungi lišnum.  Ašgreina žarf umferšarstefnur, žar sem mešalumferš fer yfir 8 žśs. ökutęki į sólarhring og afnema allar einbreišar brżr į žjóšvegum.  Ašgreiningin kallar į a.m.k. 2+1 veg.

Fjįrmögnun meš sölu eigna rķkisins, auknum fjįrveitingum śr rķkissjóši til Vegageršarinnar og einkaframkvęmd, t.d. į Sundabraut og annars stašar, žar sem ökumenn eiga val um ašra leiš.

Ath. 2: Brżnast er aš afnema raforkuskort, tķmabundinn og stöšugan og aš auka afhendingaröryggiš, svo aš óskipulagt straumleysi sé hvergi lengur en 6 mķnśtur į įri.  Helztu verkžęttir eru uppfęrsla Byggšalķnu śr 132 kV ķ 220 kV, samtenging Noršur- og Sušurlands meš jafnstraumsjaršstreng um Sprengisand, hringtenging Vestfjarša og tenging nżrrar 55 MW virkjunar žar viš žessa hringtengingu, jaršsetning allra loftlķna į 66 kV spennu og lęgri og žrķfösun sveitanna um leiš.

Fjįrmögnun meš sölu eigna rķkisins og meš fjįrfestingafé Landsnets, RARIK, OV o.fl. įn gjaldskrįrhękkunar. Nefnd er of lįg fjįrfestingarupphęš, og viršist fjįrfestingaržörf fyrir orkuskiptin hafa veriš vanmetin.  Žannig nemur fjįrfestingaržörf ķ Byggšalķnu og öflugri samtengingu landshluta miaISK 64, sé mišaš viš įętlaša žörf Landsnets fyrir 555 km af loftlķnum og jaršstrengjum. Žį er eftir aš koma raforkukerfi Vestfjarša ķ skaplegt horf og setja dreifikerfi ķ jöršu samhliša žrķfösun sveitanna.  Nęr lagi gętu veriš miaISK 250 ķ žennan žįtt aš meštalinni rafvęšingu hafnanna fyrir orkuskipti fiskveišiflotans.   

Ath. 3: Vatnslindir Ķslands eru grķšarleg aušlind nś į tķmum, žegar alvarlegs vatnsskorts er tekiš aš gęta ķ heiminum, jafnvel ķ Evrópu, s.s. į Ķtalķu.  Vatnsvernd er ein mikilvęgasta umhverfisverndin og er grundvallaratriši fyrir heilsu žjóšarinnar.  Žótt nóg sé af vatninu hér, ber okkur aš fara vel meš žaš, og vatnsveitur eru teknar aš nżta nżja męlitękni til aš stašsetja vatnsleka śr lögnum. Slķkar višgeršir eru kostnašarsamar, en ber aš leggja ķ til aš koma ķ veg fyrir sóun. Aš hafa einvöršungu yfirboršsvatn er neyšarbrauš fyrir vatnsveitur, og allt žéttbżli ętti aš hafa ašgang aš vatni sķušu ķ gegnum jaršveginn.  Nż tękni aušveldar leit aš vatnslindum.

Fjįrmögnun śr sveitarsjóšum og sjóšum rķkisins til sérverkefna.

Ath. 4: Uršun sorps ętti aš heyra sögunni til, og flytja ętti allt sorp ķ sorpeyšingarstöšvar, žar sem žaš er flokkaš og žvķ breytt ķ orku ķ fjarvarmaveitum eša ķ rafmagn og moltu.  

Fjįrmögnun śr sveitarsjóšum og sjóšum rķkisins til sérverkefna. 

Ath. 5: Ķ upphęšinni, miaISK 6, sem nefnd er ķ skżrslu SI til hafnarbóta, er rafvęšing hafnanna fyrir orkuskiptin ekki nefnd, en hśn mun krefjast enn hęrri upphęšar.  Žar er um aš ręša hįspennta orkudreifingu um hafnirnar og samtķmis landtengingu fyrir öll skip, sem legiš geta samtķmis ķ viškomandi höfn.

Fjįrmögnun rafvęšingarinnar śr Orkusjóši, sem njóta ętti aušlindagjalds af orkufyrirtękjunum og hafnarbętur śr hafnarsjóšum, sem ętti aš eyrnamerkja hluta af veišigjöldunum.

Ath.6:  Til aš létta į vegaumferš žarf aš efla flugsamgöngur innanlands.  Nżlega var Hśsavķkurflugvöllur enduropnašur, og mį žakka žaš auknum umsvifum į Hśsavķk ķ tengslum viš feršažjónustu og kķsilver PCC, sem ręsa į ķ desember 2017 og mun vafalaust reynast kjölfestufyrirtęki fyrir byggšina viš Skjįlfanda, enda kunna menn žar til verka.  Innanlandsflugiš getur hjįlpaš til viš aš dreifa įlagi feršamanna um landiš.  Mišstöš innanlandsflugsins er og veršur aš vera į Reykjavķkurflugvelli.  Hśn veršur aldrei ķ Hvassahrauni.  

Fjįrmögnun til eflingar innanlandsflugi meš fjįrfestingum ķ nśverandi flugvöllum og bśnaši į žeim er sjįlfsögš śr rķkissjóši.  

Ath.7:  Į nokkrum stöšum er tekiš aš draga nišur ķ hitaveituholum og bora žarf nżjar.  Bętta tękni viš leit aš heitu vatni žarf aš nżta į nżjum svęšum, sem talin hafa veriš "köld" hingaš til, žvķ aš hitaveita er hagstęšari til hitunar hśsnęšis en rafmagn, ef hitastig vatns śr jöršu er a.m.k. 70°C, og jafnvel lęgra, ef žaš er ķ miklu magni.  Hitaveitufyrirtęki ęttu aš leggja meiri įherzlu į jafnręši višskiptavina meš žvķ aš selja žeim orku ķ staš massa af vatni, žvķ aš nś sitja ekki allir viš sama borš ķ žessum efnum hjį sömu hitaveitu.  Žetta er ešlilegt, žvķ aš lagnir til notenda er mjög mislangar og jafnvel misvel einangrašar.

Fjįrmögnun śr sjóšum hitaveitufyrirtękjanna sjįlfra og eigenda žeirra og śr Orkusjóši.

Katrķn Jakobsdóttir vinnur nś aš žvķ aš mynda rķkisstjórn meš framsóknarmönnum, Samfylkingu og pķrötum.  Žetta er furšusamsetning aš mörgu leyti og alls ekki samstęšasta samsetning, sem hęgt er aš hugsa sér.  Hvernig geta t.d. framsóknarmenn, sem lofušu žvķ fyrir kosningar aš hękka enga skatta, ljįš mįls į rķkisstjórnarsamstarfi meš flokkum, sem eru yfirlżstir skattahękkunarflokkar ?

Téš Katrķn hefur nefnt, aš "stóru mįlin" fyrir žennan "Hrunadans" verši loftslagsmįl og innvišauppbygging.  Žį verša nś mörg kosningamįlanna śtundan, og žaš eru eiginlega svik viš kjósendur aš bjóša žeim upp į žetta, žvķ aš žaš er rangtślkun į kosningaśrslitum, aš kjósendur hafi ašallega veriš aš bišja um vinstri stjórn.

Einn af mörgum göllum vinstri manna er, aš žeir geta ašeins hugsaš sér aš fjįrfesta ķ innvišum meš žvķ aš ženja śt rķkissjóš, annašhvort meš aukinni skattheimtu eša lįntökum rķkissjóšs.  Žeir hafa aldrei viljaš minnka eignasafn rķkisins, jafnvel žótt žar lęgi mikiš fé ašgeršalķtiš, ž.e. meš sįralķtilli įvöxtun.  Žetta mun girša fyrir verulegt uppbyggingarįtak innviša aš hįlfu vinstri stjórnar, nema meš slęmum žensluvaldandi afleišingum.  Žaš er brennt fyrir žaš, aš vinstri menn geti fundiš beztu lausnirnar fyrir hag almennings.  

    

 

 

 

 


Aš rįša įhöfn į žjóšarskśtuna

Meš kosningum til Alžingis er žjóšin aš velja sér stjórnendur til aš fara meš sameiginleg mįlefni sķn til allt aš nęstu 4 įra.  Hvaš hefur fólk ķ höndunum nśna til aš taka afdrifarķka įkvöršun af žessu tagi ?

Žaš er hęgt aš nota 2 ašferšir til aš komast aš nišurstöšu.  Ķ fyrsta lagi mį skoša mįlflutning frambjóšendanna ķ kosningabarįttunni, og ķ öšru lagi mį skoša feril žeirra stjórnmįlaflokka, sem fariš hafa meš völdin sķšasta įratuginn.

Vinstri flokkarnir, sem helzt eru oršašir viš stjórnarmyndun eftir kosningarnar ķ dag, 28.10.2017, Vinstri hreyfingin gręnt framboš, Samfylking og Pķratahreyfingin, hafa teflt fram fólki, sem fariš hefur meš hreint fleipur ķ kosningabarįttunni, svo aš ekki sé nś minnzt į persónulegar dylgjur. Slķkt hįttarlag frambjóšenda og fylgifiska žeirra lżsir óviršingu ķ garš kjósenda og miklum vandręšagangi, enda er nišurstaša kosningabarįttunnar sś, aš vinstri flokkarnir eru mįlefnavana, en vilja žó hękka skattana af gömlum vana, žótt engin žörf sé į žvķ nśna rķkisbśskaparins vegna. 

Žau hafa haldiš žvķ fram, aš į Ķslandi rķki mikill tekjuójöfnušur, sem žau vilji leišrétta og beita til žess skattkerfinu.  Žessi įstęša skattahękkunar hefur veriš hrakin meš vķsun til gagna frį Efnahags- og framfarastofnuninni ķ Parķs, OECD, sem sżna, aš tekjujöfnušur er mestur į Ķslandi innan OECD.  Aš ganga lengra ķ tekjujöfnunarskyni getur oršiš žjóšhagslega skašlegt, žvķ aš žį veršur hvatinn til aš klifra upp tekjustigann of veikur.  Slķkt hamlar framleišni og hagvexti.  Vinstri mönnum viršist mörgum vera fyrirmunaš aš skilja žessi einföldu sannindi um slęm žjóšhagsleg įhrif skattahękkana, sem allir į almenna vinnumarkašinum įtta sig žó į.

Vinstri gręn og samfylkingar, t.d. Katrķn Jakobsdóttir og Įgśst Ólafur Įgśstsson (lķklega hlufallslega aušugasti frambjóšandinn mišaš viš hęfileika), hafa fullyrt, aš į Ķslandi rķki óžolandi eignaójöfnušur, sem beri aš leišrétta meš skattbreytingum, "aušlegšarskatti", hękkun erfšafjįrskatts o.s.frv. Samkvęmt Hęstaréttardómi er eignaskattsįlagning viš nśverandi efnahagsašstęšur Stjórnarskrįrbrot, og samt boša Katrķn, Logi, Įgśst Ólafur & Co. žessa skattheimtu nś, sem sżnir, aš žessir vinstri forkólfar eru gjörsamlega śti aš aka ķ žjóšmįlunum.

Credit Suisse hefur meš rannsókn komizt aš žvķ, aš eignajöfnušur er mestur į Ķslandi innan Noršurlandanna og sį mesti į mešal efnašra žjóša, en ķ fįtękari löndum er sums stašar meiri eignajöfnušur.  Til aš auka eignajöfnuš enn meir en oršinn er į Ķslandi, žyrfti meš öšrum oršum aš draga śr mešalaušlegš ķ landinu.  Žar meš vęri barninu kastaš śt meš bašvatninu, en žaš er einmitt algengasta afbrot  vinstri manna.  Af einfeldningslegum, yfirboršslegum og ósönnum mįlflutningi žeirra ķ nżyfirstašinni kosningabarįttu aš dęma eru žeir žess einmitt albśnir aš kasta barninu śt meš bašvatninu.   

Žaš stendur sem sagt ekki steinn yfir steini ķ kjarnamįlflutningi stjórnarandstöšunnar.  Katrķn Jakobsdóttir og ašrir vinstri sinnar eru oršin ber aš žvķ aš fara meš eintómt fleipur.  Vinnubrögš žeirra eru svo óvönduš, aš meš öllu er óbošlegt almenningi žessa lands, og žaš er meš öllu ógerlegt fyrir athugulan kjósanda aš bera nokkurt traust til žeirra.  Fólk af žessu saušahśsi kann ekki aš vinna, enda hafa sumir ķ žessari saušahjörš aldrei gert neitt af viti.  Hvernig geta slķkir leitt ašra ?  Žeir hafa enga hęfileika til žess.

Žau hafa bitiš hausinn af skömminni meš žvķ aš halda žvķ fram, aš kjör almennings į Ķslandi séu lakari en ķ nįgrannalöndunum.  Žetta er algerlega śr lausu lofti gripiš og stenzt ekki skošun Credit Suisse, sem hefur komizt aš žvķ, aš kaupmįttur rįšstöfunartekna er nś oršinn hęrri į Ķslandi en ķ nokkru öšru landi innan OECD, nema Svisslandi.  Žetta er ķ samręmi viš žį stašreynd, aš "Eymdarvķsitalan" er lęgst į Ķslandi af öllum löndum, žar sem hśn er męld. Žetta sżnir, aš į vinstri vęng er nś viš aš etja vindmylluriddara, ž.e.a.s. fólk, sem mįlar skrattann į vegginn įn žess, aš fyrir žvķ sé flugufótur.  Žetta er annašhvort ómerkilegt eša sjśklegt.  Hvernig getur hvarflaš aš nokkrum manni meš jaršsamband ķ žessu žjóšfélagi aš fela vindmylluriddurum forsögn og forystu fyrir sameiginlegum mįlum žjóšfélagsins ? Žaš er eins vķst og 2 x 2 = 4, aš slķkt mun leiša til ófarnašar. 

 Nśverandi staša žjóšmįla er rós ķ hnappagat Sjįlfstęšisflokksins, sem fór meš stjórn fjįr- og efnahagsmįla ķ rķkisstjórn 2013-2016 og leiddi rķkisstjórn 2017.  Formašur Sjįlfstęšisflokksins įtti veg og vanda aš uppgjöri rķkisins viš slitabś föllnu bankanna og leiddi žaš til lykta meš slķkum glęsibrag, aš rķkissjóšur rétti hlut sinn žannig, aš hann og Sešlabankinn komu skašlausir śt śr Hruninu.  Žetta afrek var į kostnaš slitabśanna, enda stundar slitabś Glitnis nś rętna hatursherferš gegn forsętisrįšherra og formanni Sjįlfstęšisflokksins, Bjarna Benediktssyni.  Žar liggja hżenur vogunarsjóša į fleti fyrir, en munu ekki hafa erindi sem erfiši.  Allur mun sį óžverraskapur snśast ķ höndum žeirra og ómerkilegra handbenda žeirra.  

Sem fjįrmįla- og efnahagsrįšherra mótaši Bjarni Benediktsson skuldaleišréttingu hśsnęšiseigenda og kom žvķ ķ kring, aš bankarnir fjįrmögnušu hana, žótt hugmyndin hafi vissulega komiš frį nśverandi formanni Mišflokksins.

Bjarni Benediktsson, žįverandi fjįrmįla- og efnahagsrįšherra, įtti frumkvęši aš lagasetningu um stöšugleikaįkvęši fyrir rekstur rķkissjóšs, sem bindur hendur framkvęmdavaldsins varšandi ženslu rķkisśtgjalda og rekstrarafgang hans.  Žetta var tķmabęr lagasetning, sem getur bętt fjįrmįlastjórnun rķkisins og oršiš mikilvęgur steinn ķ vöršu efnahagslegs stöšugleika į Ķslandi.  

Lokahnykkur umbótanna kom ķ hlut rķkisstjórnar Bjarna Benediktssonar, sem mynduš var ķ janśar 2017 og felld ķ september 2017 ķ mśgęsingi og misskilningi.  Žar er um aš ręša afnįm gjaldeyrishaftanna.  Žaš er hęgt aš fullyrša meš žvķ aš rżna sögu vinstri stjórnarinnar 2009-2013, aš engu af žeim afrekum, sem hér hafa veriš tķunduš, hefši hśn komiš ķ verk. Mistakaferill žeirrar rķkisstjórnar er alręmdur, sbr "Icesave samninga" og afhendingu tveggja rķkisbanka "hręgömmum", algerlega aš žarflausu.  Žar um borš kunnu menn ekkert til verka, og óžarfi aš rekja žaš nįnar. 

Engin įstęša er til aš bśast viš neinu af nżrri vinstri stjórn, nema fķflagangi ķ utanrķkismįlum, fjįrhagslegri fįsinnu meš rķkisfé, lakari kaupmętti rįšstöfunartekna almennings vegna aukinnar og skašlegrar skattheimtu og vaxandi veršbólgu.   

Žarf žį frekari vitnana viš um žaš, hverjir eru hęfir og hverjir eru óhęfir til aš fara meš stjórn landsins ?  Meš Sjįlfstęšisflokkinn sem slķka kjölfestu į Alžingi, aš framhjį honum verši ekki gengiš, žegar žingiš mótar framkvęmdavaldiš, veršur hér haldiš įfram veginn og įlögum létt af fyrirtękjum og fólki, svo aš viškvęm staša śtflutningsgreinanna styrkist nóg til aš treysta viškvęmt atvinnuöryggiš og kaupmįttinn ķ landinu, sem er fyrir mestu. 

Atvinnuöryggiš er viškvęmt nśna vegna mikilla kostnašarhękkana fyrirtękjanna, og śtflutningsfyrirtękin hafa jafnframt žurft aš glķma viš styrkingu ISK.  Hiš jįkvęšasta fyrir alla er lįg veršbólga (undir višmiši Sešlabankans), sem ašeins nęst meš rķflegum afgangi į rekstri rķkissjóšs, sem sķšan gengur til aš greiša nišur skuldir rķkissjóšs.  Til aš bśa rķkiš undir nęsta efnahagsįfall mį ekki hęgja į uppgreišslu skulda.  Žęr eru nś miaISK 900, sem žżšir, aš enn er ekki nęgt borš fyrir bįru til aš męta įföllum. 

Aš velja žį til forystu, sem jafnan éta śtsęšiš, er įvķsun į óstöšugleika og skort.

Vilborg Arna Gissurardóttir į Sušurpólnum ķ janśar 2013Listakjör


Af skattheimtu og réttlęti

Vindmylluriddara-gengiš, VG, vinnur nś samkvęmt kenningu formannsins, Katrķnar Jakobsdóttur, um "hlišrun skattbyršanna".  Žaš fer vart į milli mįla, hvaš hśn į viš, žótt oršalagiš sé įlappalegt.  Spurš um žaš, hverjir eiga aš bera byršar hennar, svarar hśn žvķ til, aš žaš verši ekki almenningur. Athyglivert vęri aš heyra skilgreiningu hennar į žeim, sem ekki eru hluti almennings.

Ef hśn ętlar aš hafa eitthvaš upp ķ kosningaloforšin, sem nema 200 miaISK/įr, veršur hśn aš gera a.m.k. 3 efstu tekjutķundirnar aš fórnarlömbum sķnum, svo og fyrirtęki landsins, stór og smį, sparendur og fasteignaeigendur.  

Žaš žżšir, aš hśn mun stórhękka jašartekjuskattheimtuna, sem nś nemur rśmlega 46 % į tekjur yfir 10 MISK/įr, og fara meš hana yfir 50 % į tekjur yfir 7,0 MISK/įr (583 kISK/mįn) og jafnvel ķ 75 % aš hętti franskra sósķalista į tekjur efstu tveggja tekjutķundanna meš tekjur yfir 10 MISK/įr. Žar meš fara yfirvöld rįnshendi um veski landsmanna.  Er žaš vilji stórs hluta almennings ?

Žar sem sossarnir ķslenzku bśa ķ afbökušum og firrtum veruleika, įtta žeir sig aldrei į višbrögšum raunveruleikans.  Sossarnir eru eins og fiskar į žurru landi, žegar kemur aš višbrögšum fólks viš hękkun žeirra į skattheimtu. Žau munu verša atgervisflótti, nokkuš sem Ķsland mį allra sķzt viš nś eftir aš hafa nżendurheimt marga žį, sem flżšu į dögum sķšustu vinstri stjórnar, 2009-2013, er hśn sló skjaldborg um fjįrmįlastofnanirnar, eins og flestum ętti aš vera ķ fersku minni, og lét sér ķ léttu rśmi liggja, žótt bankar ķ eigu vogunarsjóša o.fl. beittu atvinnulķf og einstaklinga harkalegum innheimtuašferšum og innheimtu miklu meira en Fjįrmįlaeftirlitiš reiknaši meš viš endurreisn bankanna meš rķkisframlögum.  

Um kosningaloforš skrifaši Elķas Elķasson ķ Morgunblašiš, 11. október 2017, undir fyrirsögninni:

"Kosningaloforšin ķ dag eru skattar morgundagsins":

" Mönnum er vęntanlega enn ķ fersku minni flótti heilbrigšisstétta śr landi fyrir fįum įrum vegna lįgra launa.  Atvinnurekendur og fjįrfestar geta lķka flśiš, meš alvarlegum afleišingum fyrir žjóšarbśiš, en žetta er bara ein įstęšan fyrir žvķ, aš stilla veršur skattlagningu ķ hóf og trśa loforšum varlega."

Vinstri gręnir taka lķtiš sem ekkert mark į fręšum um skattheimtu, sem fara nęrri um žaš viš hvaša skattheimtu (%) hįmarks samfélagslegur įvinningur fęst.  Sś skattheimta er lęgri en nśverandi jašarskattheimta efra tekjuskattsžrepsins į Ķslandi, 46,24 %, en lķklega ķ grennd viš lęgra žrepiš, 36,94 %.  Žess vegna hefur formašur Sjįlfstęšisflokksins, Bjarni Benediktsson, bošaš, aš hann vilji lękka jašartekjuskattsheimtuna nišur ķ 35 %. Žessi stefnumörkun hans markar žįttaskil ķ sögu skattheimtu seinni įra į Ķslandi.

Sennilega mundi žessi stefnumörkun ķ verki hįmarka s.k. "mögulega velferš", sem tekjuskattur getur yfirleitt stašiš undir, meš einu slķku skattžrepi og tvöföldun persónuafslįttar, eins og formašur Sjįlfstęšisflokksins hefur lķka nefnt, ef blekbónda skjįtlast ekki.  

Vinstri gręnir ętla hins vegar ķ žveröfuga įtt, enda hafa žeir legiš į žvķ lśasagi aš ala į öfund ķ garš žeirra, sem um hrķš njóta tiltölulega hįrra launa.  Žaš, sem skiptir mįli ķ žessu sambandi, eru ęvitekjur manna, og žaš tekur langskólagengna sérfręšinga langan tķma aš nį uppsöfnušum mešalrįšstöfunartekjum launamanna į Ķslandi. Aš ala į öfund vegna tķmabundinna hįrra tekna fyrir aš sinna miklum įbyrgšarstöšum er lįgkśruleg framkoma forkólfa Vinstri hreyfingarinnar gręns frambošs.  Žar fiska žeir ķ gruggugu vatni sem endranęr, og heilbrigš skynsemi kemst hvergi nęrri, žar sem fordómar og žröngsżni svķfa yfir vötnunum.    

Um skattheimtuna (%) skrifar Elķas:

"Hér [ķ ręšu Loga Einarssonar, formanns Samfylkingarinnar, viš eldhśssdagsumręšur 29.09.2017] er ótępilega lofaš og įn allra takmarkana og greinilegt, aš ręšumašur reiknar meš, aš aukinni skattheimtu fylgi ętķš meiri žjónusta og meiri samhjįlp.  En er žaš svo ?

Svariš er nei.  Ef skattprósentan er nśll, fįst aušvitaš engar tekjur.  Žegar skattprósentan vex og stefnir į 100 %, hętta fleiri og fleiri aš vinna, og viš 100 % eru allir hęttir. Žį fįst heldur engar tekjur.  Mestar tekjur hljóta žį aš fįst einhvers stašar žarna į milli, og ķ grennd viš žann staš getur žjóšfélagiš veitt žegnum sķnum žį mestu velferš, sem žaš megnar."

Hér mį bęta žvķ viš, aš nettó skatttekjur fįst, žegar kostnašur viš innheimtu og eftirlit hefur veriš dreginn frį brśttóskatttekjunum.  Til einföldunar mį reikna meš, aš žann kostnaš megi draga upp sem beina lķnu frį upphafspunkti, sem sker sķšan öfuga parabólu skattteknanna ķ einum punkti.  Žar eru skatttekjur lękkandi og oršnar jafnar innheimtu- og eftirlitskostnaši, og žess vegna er ljóst, aš nettó skatttekjur lękka hratt meš hękkun skatttheimtu umfram žį prósentu, sem hęstar gefur skatttekjurnar.  Nettó skatttekjur eru mismunur tekna og kostnašar og nį hįmarki viš lęgri skattheimtu en gefur hįmarks brśttó skatttekjur.  Žaš er lķklegt, aš "kjörskattheimta" ķ skilningi hįmarks nettóskatttekna jafngildi jašarskatti į bilinu 30 % - 35 %.

Nś er formašur vinstri gręnna tekinn aš draga ķ land varšandi nżja skatta og skattahękkanir.  Žį kemur upp sś staša, aš himinn og haf er į milli kosningaloforša hennar og skattahękkunarįforma, sem hśn hefur gefiš ķ skyn, žegar į hana er gengiš, aš séu į döfinni. Hśn hefur sem sagt hvorki reiknaš eitt né neitt ķ žessu sambandi, og žaš er ekki vitaš, hvort hśn kann litlu margföldunartöfluna, en hśn reiknar samt meš aš njóta leišsagnar Indriša H. Žorlįkssonar viš įkvöršun skattheimtu nżrrar vinstri stjórnar į gömlum belgjum. Vituš žér enn, eša hvaš ?

Ķ vištali viš Katrķnu Jakobsdóttur eftir seinni fréttir ķ Rķkisśtvarpinu 11. október 2017 mįtti skilja į henni, aš hśn vildi žrepskiptan eignarskatt ofan viš nettó eign MISK 150 į einstakling.  Žį  veršur nś ekki feitan gölt aš flį, žvķ aš mešaltals nettó eign ķ efstu eignatķundinni er um MISK 100.  Žaš mį telja lķklegt, aš žegar Indriši, skattarįšgjafi Steingrķms į sinni tķš, hefur śtskżrt fyrir Katrķnu, aš žessi skattheimta svari varla kostnaši, žį muni hśn endurskoša afstöšu sķna og breikka skattstofninn.  Žess mį geta, aš vinstri stjórnin 2009-2013 skattlagši nettó eign einstaklinga allt nišur ķ MISK 75. Vinstri vķtin eru til aš varast žau.

S.k. "aušlegšarskattur" er mjög ósanngjarn, t.d. af žvķ, aš hann felur ķ sér margsköttun.  Žaš hafa veriš greiddir skattar af tekjum til aš afla eignarinnar, og sķšan eru įrleg fasteignagjöld til sveitarfélaganna af žessu skattaandlagi.  Hér er um hęgfara eignaupptöku aš ręša, sem sennilega strķšir gegn Stjórnarskrį. Žess vegna var um tķmabundin lög į sķnum tķma aš ręša, sem runnu sitt skeiš į enda įriš 2015.

Um fasteignagjöldin skrifaši Helgi Tómasson, prófessor ķ hagrannsóknum og tölfręši, ķ Fréttablašiš, 10. október 2017:

"Fasteignaskattur į Ķslandi grundvallast į jafnundarlegum skattstofni [įętlaš veršmęti eignar myndar skattstofn].  Žaš er tališ réttlęta skattahękkun, aš eign hafi hękkaš ķ verši, žótt not af eigninni hafi ekkert breytzt og skattžegninn hafi ekki bętt viš sig tekjum.  Opinberum stofnunum er fališ aš įętla söluveršmęti eignar, og sķšan er stjórnvöldum gefiš veišileyfi ķ samręmi viš žaš.  Žaš er undir duttlungum sveitarstjórna komiš, hvort og hvernig žęr śtfęra veišileyfiš, t.d. meš žvķ aš skattleggja mismunandi eftir aldri eigenda."

Sama mį segja um vęntanlegan "aušlegšarskatt" Katrķnar Jakobsdóttur, sem vęntanlega veršur aš mestu fasteignaskattur.  Žetta gefur einnig tilefni til aš leiša hugann aš žętti fasteignaveršs ķ neyzluvķsitölunni.  Žaš gengur ekki aš lįta villtar sveiflur į hśsnęšismarkaši hafa mikil įhrif į vķsitölu veršlags.  Viš śtreikning vķsitölunnar ętti bęši aš draga śr vęgi hśsnęšiskostnašar og deyfa verulega allar skammtķma sveiflur samhliša žvķ, sem fasteignagjald verši mišaš viš brunabótamat og žak sett viš 0,15 % af brunabótamati.  Sennilega er skynsamlegast aš taka upp samręmda neyzluvķsitölu aš evrópskri fyrirmynd.

 

 

 

 

 


Įbyrgšarlaus śtgjaldaloforš

Vindmylluriddara-gengiš, VG, hefur sefjaš sig upp ķ žaš, aš įstand "aušvaldsžjóšfélagsins" sé meš žeim hętti, aš nś sé kominn tķmi til aš ganga ķ skrokk į fyrirtękjum landsins, sparendum og fasteignaeigendum, og illa skilgreindum hópi "hįtekjufólks", sem e.t.v. skipa žó 3 efstu tekjutķundirnar aš mati VG, ž.e. žį, sem eru meš meira en um 7 MISK/įr eša 0,58 MISK/mįn ķ laun. Hvaša skattbyrši gęti žetta žżtt fyrir sķšast nefnda hópinn ?  

Lausleg athugun bendir til, aš verši hęstu 3 tekjutķundirnar lįtnar bera 3/4 af įformum vindmylluriddaragengisins um śtgjaldahękkanir umfram fjįrmįlaįętlun rķkisstjórnarinnar, ž.e. 3/4*67=50 miaISK/įr, žį mun tekjuskattheimtan af žessu fólki hękka um fjóršung.  T.d. ķ efstu tekjutķundinni, žar sem mešallaun įriš 2016 voru MISK 18,4, var mešalskattheimtan 2016 rśmlega 40 %, en mun losa 50 % eftir lķklegar skattahękkanir vindmylluriddaragengisins.  Aš sjįlfsögšu žarf žį jašarskattheimtan aš hękka śr 46 % og hįtt yfir 50 % meš öllum žeim stórskašlegu žjóšfélagsįhrifum, sem slķk eignaupptaka hefur ķ för meš sér. 

Žetta er gjörsamlega fįheyrš skattahękkun og óréttlįt meš afbrigšum, žvķ aš ķ efstu 3 tekjutķundunum er fólkiš, sem fórnaš hefur mörgum įrum ęvi sinnar ķ launalausan undirbśning ęvistarfs, sem hefur hingaš til veriš į mörkunum, aš skilaši žessu fólki, sem stundum er nefnt menntafólk, mešalęvitekjum į hverjum tķma ķ landinu. 

Katrķn Jakobsdóttir, sem ekkert tękifęri lętur annars ónotaš til aš smjašra fyrir menntun, ętlar meš öšrum oršum aš girša fyrir žaš, aš menntafólk njóti žeirrar lįgmarkssanngirni aš hįlfu rķkisvaldsins aš eiga möguleika į aš njóta sambęrilegra rįšstöfunartekna yfir ęvina og mešaltekjumašur ķ samfélaginu.  Žetta er fįheyrš frekja og yfirgangur aš hįlfu stjórnmįlamanna, sem eru viti sķnu fjęr ķ ķmyndušu žjóšfélagi ķslenzkra sósķalista.

Žjóšfélagiš, sem sossarnir hafa sefjaš sig upp ķ aš ķmynda sér, aš žeir lifi ķ, til aš réttlęta daušahald sitt ķ sósķalismann, er ekki til, og žess vegna eiga śrręši žeirra engan veginn viš ķ raunveruleikanum, heldur eru beinlķnis hęttuleg fyrir velferš žjóšarinnar.  Katrķnu Jakobsdóttur mį lķkja viš hįlfblindan og heyrnarlausan skipstjóra, sem stżrir eftir kolröngu sjókorti.  Slķk sjóferš mun enda voveiflega.   

Sannleikurinn er sį, aš horfurnar eru miklu svartari en žetta fyrir skattgreišendur.  Loforšaglamur skyni skroppinna stjórnmįlamanna, sem skeyta engu um stašreyndir, en lifa ķ tilbśinni veröld, kostar ķ framkvęmd nįlęgt 200 miaISK/įr, en ekki 67 miaISK/įr, eins og VG lagši til viš gerš fjįrmįlaįętlunar voriš 2017 į Alžingi.  Hvaš hefur Įsdķs Kristjįnsdóttir, forstöšumašur efnahagssvišs SA, um žetta aš segja ?  Hśn skrifaši "Endahnśtinn" ķ Višskiptablašiš, 5. október 2017, og veršur nś vitnaš ķ hana:

"Hįvęrar kröfur eru hjį flestum flokkum, aš auka žurfi rķkisśtgjöld og draga śr žeim mikla ójöfnuši, sem hér rķkir.  Žaš sé žvķ naušsynlegt aš skattleggja fyrirtękin og žį rķkari ķ samfélaginu.  Žaš viršist minna til vinsęlda falliš aš benda į tölulegar stašreyndir.  Hér er tekjujöfnušur einn sį mesti į mešal žróašra rķkja.  Žį er skattheimta og śtgjöld hins opinbera ķ hlutfalli viš landsframleišslu nęr hvergi hęrri en hér į landi.  Fyrir sķšustu kosningar gengu flest loforš śt į aš hękka žaš hlutfall"

Viš žęr ašstęšur, sem Įsdķs Kristjįnsdóttir lżsir hér, er óšs manns ęši aš auka skattheimtuna enn meir į Ķslandi, og žaš er alveg öruggt mįl, aš verši opinberi geirinn stękkašur umfram žau 45 %, sem hann er ķ nśna, mun žaš fljótlega grafa undan samkeppnishęfni landsins um fólk, žjónustu og vörur, og geta valdiš haršri lendingu hagkerfisins meš miklu atvinnuleysi, sem samdrętti hagkerfisins fylgir. Žaš er ekkert borš fyrir bįru nśna hjį litlum fyrirtękjum, einkum ķ śtflutningsgeirum atvinnulķfsins.  Til aš létta atvinnurekstrinum róšurinn er naušsynlegt aš létta opinberum įlögum af fyrirtękjunum til aš stušla įfram aš starfsemi žeirra og atvinnusköpun, en ekki aš žyngja įlögurnar, eins og veruleikafirrtir vindmylluriddarar boša nś.   

Tugmilljarša ISK/įr skattahękkanir ķ kjölfar kosninga vęru algert órįš og raunar skemmdarverk į hagkerfinu, sem greiša ekki fyrir kjarasamningum, en munu leiša  til snöggrar minnkunar į atvinnuframboši og eftirspurn ķ hagkerfi, žar sem hagvöxtur fer nś žegar minnkandi.  Žaš veršur hins vegar engu tauti viš sossana komiš.  Žeir lifa ķ gerviveröld sjįlfsblekkingar og hafa algerar ranghugmyndir um ķslenzka samfélagiš, sem styšjast ekki viš neinar tölfręšilegar stašreyndir, hvorki um nettó tekjudreifingu né eignadreifingu. Sossarnir eru eins og illa lesnir nemendur ķ skóla, sem reyna aš bjarga sér į hundavaši meš fullyršingum, sem eru algerlega śr lausu lofti gripnar.  Žetta fólk hefur aldrei getaš né viljaš temja sér vönduš vinnubrögš. 

 Sossarnir eru ķ krossferš gegn "kapķtalinu" sökum eigin sįlarhįska vegna gjaldžrots sósķalismans hvarvetna ķ heiminum og munu skola barninu śt meš bašvatninu, nįi žeir tökum į balanum hér į landi ķ kjölfar kosninganna 28.10.2017.  

Nż kynslóš ķ landinu hefur lįtiš glepjazt af fagurgala um allt fyrir alla ókeypis og viršist vilja fara śt ķ žį žjóšfélagstilraun, sem óhjįkvęmilega fylgir valdatöku sossanna, og brotlending efnahagslķfsins meš kjarahruni almennings veršur óhjįkvęmileg afleišing svo gįleysislegrar og óžarfrar tilraunar.  Ķ kjölfariš veršur žó sį draugagangur vonandi kvešinn nišur hér um langa hrķš, en dżrkeypt veršur žaš, eins og oft vill verša, žegar kveša žarf nišur óvęru.

Aftur aš "Endahnśti" Įsdķsar Kristjįnsdóttur:   

"Tölur sżna, aš sé leišrétt fyrir aldurssamsetningu žjóša, eru śtgjöld til heilbrigšismįla einna hęst hér į landi.  Aldurssamsetningin mun hins vegar breytast og śtgjöldin meš, en slķk framkvęmd nś [hękkun opinberra śtgjalda hérlendis til heilbrigšismįla upp ķ 11 % af VLF] auk afnįms greišslužįtttöku myndi kosta rķkissjóš hįtt ķ 100 milljarša kr į įri." [Undirstrikun BJo.]

Žessi ósköp eru einmitt į stefnuskrį Vinstri hreyfingarinnar gręns frambošs, en hśn hefur žó ašeins lagt til hękkun į įrlegum śtgjöldum rķkissjóšs um miaISK 67 aš mešaltali (miaISK 53 til 75) į nęstu 5 įrum.  Žetta sżnir svart į hvķtu, aš žaš vantar samręmi į milli "śtgjaldaloforša" vinstri gręnna haustiš 2017 og tillagna žeirra um auknar rķkistekjur viš gerš fjįrmįlaįętlunar į Alžingi voriš 2017. Vinstri gręnir eru svo įbyrgšarlausir ķ tali um fjįrmįl og efnahagsmįl, aš furšu sętir, nema skżringin sé sś, aš žeir rįši engan veginn viš žetta višfangsefni.  Blekbóndi hallast aš žvķ, enda viršist hugsunargangur žeirra oft į tķšum vera af öšrum heimi. 

Formašurinn, Katrķn Jakobsdóttir, fer į fundum undan ķ flęmingi og žykist ętla aš "hlišra" skattbyršunum, žannig aš žęr lendi ekki į "almenningi".  Hśn viršist ętla aš lįta efstu tekjutķundirnar žrjįr borga brśsann. Hvers konar órįšshjal er žetta eiginlega ?  Žarna sitja t.d. į fleti fyrir fyrrverandi nįmsmenn, sem hafa lokiš nįmi, oft erlendis, stórskuldugir, og munu rétt verša meš mišlungs rįšstöfunartekjur yfir ęvina vegna fremur stutts starfsferils og langs launalauss nįms.  Nś į sem sagt aš gefa langskólanįmi žumalinn nišur og höggva enn ķ žennan knérunn, svo aš lķkja mį žį viš eignaupptöku.  Hvaša afleišingar halda menn, aš önnur eins endemis ósanngirni og dónaskapur hafi fyrir žjóšfélagiš ?  Landflótti er lķklegur, spekileki, sem žó bar aš foršast ķ lengstu lög. Vinstri gręnir eru veruleikafirrtur sértrśarhópur, stórskašlegur sjįlfum sér og öšrum ķ raunheimum.  

Įfram meš hina glöggu og skżru Įsdķsi:

"Heitiš var aš hękka lįgmarksgreišslur almannatrygginga ķ 300“000 kr, tvöfalda barnabętur, lengja fęšingarorlofiš, hękka hįmarksgreišslur fęšingarorlofs, byggja žśsundir leiguķbśša meš rķkisstušningi og auka stušning viš fyrstu kaup fasteigna.  Ķ heild myndi sį loforšaflaumur kosta ašra 100 milljarša kr." [Undirstrikun BJo.]

Hér stöndum viš frammi fyrir kosningaloforšum vinstri gręnna upp į 200 miaISK/įr.  Žetta er um 25 % aukning rķkisśtgjalda.  Hér er veriš aš lofa žvķ aš eyša miklu meiru af annarra manna aflafé en flest fólk sęttir sig viš, og stöšugleiki hagkerfisins leyfir, ķ žeirri von, aš peningaflóšiš greiši žeim leišina til valda.  Žetta er sišlaust og glórulaust framferši, sem ber aš berjast hatrammlega gegn į öllum vķgstöšvum.  


Vindmylluriddara-gengiš: VG

Einkenni į mįlflutningi VG-félaga er, aš žeir bśa sér til gerviveröld og ęsa sig sķšan upp ķ hatrömmum andróšri viš "óréttlętiš" ķ žessum gerviheimi. Žessi skrżtna hegšun vinstri gręnna hefur opinberazt ķ furšumįlflutningi žeirra ķ yfirstandandi kosningabarįttu um jöfnuš og kaupmįtt rįšstöfunartekna į Ķslandi, sem hefur veriš flett ofan af sem hreinum ósannindum.  VG-félagar eru furšudżr ķ pólitķskum sżndarveruleika, įn minnstu žekkingar į fjįrmįlum ķslenzka rķkisins og lögmįlum efnahagslķfsins.  Žeir svķfa um į raušu skżi klisja og slagorša. Sannkallašir vindmylluriddarar.

Sósķalistar komust ķ sįlarhįska viš fall Rįšstjórnarrķkjanna įriš 1990, og rįš žeirra śt śr žvķ hugmyndafręšilega öngstręti var aš hverfa į vit sżndarveruleika.  Žį skįlda žeir upp "óréttlįta og spillta" gerviveröld, og sefja sig upp ķ hatramma barįttu gegn henni. Žetta höfum viš séš ķ mįlflutningi Hugos Chavez og Nicolas Maduros ķ Venezśela, og žetta sjįum viš į Ķslandi, žar sem sósķalistar skįlda upp svišsmynd af fįtękt, ójafnrétti og misskiptingu efnislegra veršmęta, sem stenzt enga skošun.

Formašur VG, Katrķn Jakobsdóttir, gaf innsżn ķ forneskjuleg hugarfylgsni sķn į Flokksrįšsfundi VG 19. įgśst 2017.  Žar varpaši hśn ljósi į fįrįnlega svišsmynd, sem hśn hefur dregiš upp af Ķslandi og į sér enga stoš ķ raunveruleikanum:

"Vaxandi misskipting gęšanna sprettur beinlķnis af žvķ efnahagskerfi og žeim pólitķsku stefnum, sem hafa veriš rįšandi undanfarna įratugi, og nś er svo komiš, aš sķfellt fleira fólk er fariš aš finna fyrir žvķ."

Kjósendur ęttu aš velta žvķ fyrir sér, hvaša efnahagskerfi žaš er, sem "litla stślkan meš eldspżturnar og pśšurtunnuna" vill, aš leysi nśverandi efnahagskerfi af hólmi.  Nišurstaša blekbónda er sś, aš žaš eigi żmislegt skylt viš "alręši öreiganna".  

Žarna er forsenda formanns vindmylluriddara-gengisins sś, aš į Ķslandi eigi sér staš "vaxandi misskipting gęšanna".  Žessi forsenda formannsins er röng.  Tekjujöfnušur er hvergi meiri į Vesturlöndum en į Ķslandi samkvęmt alžjóšlegum GINI-ójafnašarstušli, og žessi ójafnašarstušull hefur fariš nįnast stöšugt lękkandi frį tķš vinstri stjórnarinnar 2009-2013.  Žarf mikla ósvķfni eša ótrślega fįvķsi, og er hvorug gott vegarnesti inn į Alžingi og jafnvel ķ stól forsętisrįšherra, til aš varpa fram žessum ósannindavašli.  

Lķtum žį į eignastöšuna.  Hagstofan birti ķ v. 40, fyrstu viku október 2017, įrlegar tölur um eigna- og skuldastöšu einstaklinga og heimila.  Eigiš fé heimilanna jókst um 13 % įriš 2016 og fór ķ rśmlega miaISK 3300 (mia=milljaršur) ķ įrslok.  Žetta sżnir minnkandi skuldsetningu og aukiš efnahagslegt öryggi almennings.  Efsta eignatķund heimilanna į 62 % heildareignanna eša miaISK 2100.  Erlendis er žetta hęrra hlutfall, enda er ķbśšareign almennari hér en vķšast hvar annars stašar, žótt sigiš hafi į ógęfuhlišina ķ žeim efnum į žessum įratugi vegna geggjašra veršhękkana af völdum lóšaskorts og śtleigu til feršamanna. Til aš lękka veršiš žarf einfaldlega aš stórauka frambošiš. Žį reka vinstri flokkarnir andróšur gegn sjįlfseignastefnu hśsnęšis.  Allt hefur žetta leitt til hlutfallslegrar fękkunar fólks, sem bżr ķ eigin ķbśš.  Žaš er brżnt velferšarmįl aš snśa žessu viš, svo aš yfir 90 % fjölskyldna nįi aš koma sér eigin žaki yfir höfušiš og tryggja žannig afkomu sķna til ęviloka, eins og bezt veršur į kosiš.

Hvaš eru žetta miklar hreinar eignir į mann ķ efstu tķund ?  100 MISK/mann (M=milljón) er mešaltališ, ž.e. hśs, bķll og nokkur peningalegur sparnašur.  Žaš er nś allt og sumt.  Vart er hęgt aš hugsa sér meiri eignajöfnuš ķ landi, žar sem ein helzta lķfeyristrygging landsmanna er eigiš hśsnęši, og bķll er hverjum manni naušsyn til aš komast ferša sinna.  

Annar męlikvarši į žróun eignastöšu fjölskyldnanna er breyting į fjölda meš neikvętt eigiš fé.  Fjölskyldum meš neikvętt eigiš fé ķ hśsnęši fękkaši įriš 2016 um 20 % og voru 5856 ķ įrslok meš aš mešaltali -MISK 5,0 ķ eigiš fé.  Fjölskyldum ķ eigin hśsnęši, sem ętla mį, aš bśi viš žröngan kost, fękkaši žannig um 1-2 žśsund.  Frį įrinu 2010, žegar alręmd "skjaldborg heimilanna" var viš lżši, hefur žessum fjölskyldum fękkaš um 70 %, en žęr voru žį 25“000 talsins.  Žetta er "bylting aušvaldskerfisins" til batnašar fyrir heimilin ķ landinu.  

Į įrabilinu 2010-2016 hefur eiginfjįrstaša einstaklinga hękkaš śr miaISK 1565 ķ miaISK 3343 eša rśmlega tvöfaldazt.  Til samanburšar hefur eiginfjįrstaša eignamestu tķundarinnar "ašeins" hękkaš um 53 %.  Aušvitaš munu firrtir vindmylluriddarar VG stinga hausnum ķ sandinn viš žessi tķšindi, en hvernig skyldi upplitiš į žeim verša viš žau tķšindi, aš eigiš fé 5. tķundarinnar hefur frį 2010 aukizt um 413 % og 6. tķundar um 317 %.  Fólk ķ tķundinni meš verstu eiginfjįrstöšuna hefur lękkaš nettóskuldir sķnar um helming.  Tveir eignatķundarhópar, 3. og 4. tķund, voru meš neikvętt eigiš fé įriš 2010, en žessi 20 % skattgreišenda eru nś meš jįkvętt eigiš fé.  

Óšinn skrifar um žetta ķ Višskiptablašiš 5. október 2017:

"Allt tal um, aš uppgangur sķšustu įra hafi veriš į kostnaš launafólks og bara til hagsbóta fyrir fjįrmagnseigendur og "aušvaldiš" er žvķ śr lausu lofti gripiš.  Žaš er gott aš hafa ķ huga ķ ašdraganda enn einna kosninganna."   

Žaš, sem hér hefur veriš dregiš fram af talnastašreyndum Hagstofunnar, sannar, aš eignajöfnušur ķ landinu hefur batnaš grķšarlega frį 2010 og hélt įfram aš batna įriš 2016.  Tali formanns vindmylluriddaragengisins um "vaxandi misskiptingu gęšanna" er į grundvelli ofangreindra tölulegu stašreynda bezt lżst sem helberri žvęlu, sem reist er į firrtu sósķalistķsku višhorfi til raunveruleikans.

  Katrķn Jakobsdóttir hefur nįš talsveršri leikni sem vindmylluriddari ķ aš draga upp falsmynd af žjóšfélaginu og sķšan aš rįšast į žessa falsmynd ķ anda byltingarsinnašra sósķalista, nįkvęmlega eins og vindmylluriddarinn "sjónumhryggi" į sinni tķš į Spįni réšist į vindmyllur, sem hann taldi illa dreka.  Žaš er ódżr kosningabarįtta aš ętla aš umbylta žvķ, sem er ekki til, og bošar ekkert gott fyrir hag landsins eftir kosningar 28. október 2017, ef vindmylluriddarar nį völdum.  Aš afneita stašreyndum og hśka ķ heimi tilbśningsins, leikritsins, hentar almenningi afskaplega illa, ef hinir firrtu sitja ķ Stjórnarrįšinu.    

 


Hęgir į hjólum efnahagslķfsins

Žann 4. október 2017 įkvaš Peningastefnunefnd Sešlabanka Ķslands aš lękka stżrivexti bankans um 0,25 %.  Žetta er stašfesting Sešlabankans į žvķ, aš nś hęgir į hjólum efnahagslķfsins, spurn eftir vinnuafli og hagvöxtur fer minnkandi. Samt er enn góšur hagvöxtur, en hann fer minnkandi, og hagkerfiš viršist stefna inn til mjśkrar lendingar. 

Frekari rök fyrir vaxtalękkun er veršhjöšnun ķ landinu sķšustu 12 mįnuši 3,1 % į helztu vörum og žjónustu, sem almenningur notar, en 1,4 % veršbólga, sé hśsnęšiskostnaši, sem e.t.v. vigtar of mikiš ķ vķsitölunni, bętt viš. Nżleg rannsókn leiddi ķ ljós, aš veršlękkunarašgeršir Bjarna Benediktssonar, fjįrmįla- og efnahagsrįšherra į sķšasta kjörtķmabili, ž.e. afnįm almennra vörugjalda og tolla įsamt lękkun VSK į flestum vörum śr 25,5 % ķ 24,0 %, hafa nś skilaš sér aš fullu til neytenda.  Žį breyttist višskiptaumhverfiš til hins betra viš žetta, svo aš COSTCO og Hennes & Mauritz įkvįšu aš hasla sér völl į Ķslandi.  Öllu žessu voru vinstri gręnir į móti, eins og sönnum afturhaldsflokki sęmir, sem lķtur į neytendur og skattborgara sem jarmandi saušfé ķ rétt, sem rķkiš eigi aš rżja inn aš skinni. Žvķ mišur viršast vinstri gręnir alltaf velja verri kostinn, eigi žeir tveggja kosta val.  Ef žessum fķl veršur hleypt inn ķ postulķnsbśšina, žį mun verša hér hörš lending hagkerfisins og kaupmįttur rįšstöfunartekna alls žorra žjóšarinnar mun hrynja.  Žaš er nefnilega engan veginn sama, hvaša stjórnarstefnu er fylgt um okkar sameiginlega sjóš, rķkissjóšinn, blessaša. 

Viš žessar ašstęšur er von į vinstri stjórn eftir Alžingiskosningar 28. október 2017.  Žį mį žvķ mišur bśast viš "haršri lendingu" hagkerfisins af sömu įstęšum og bķša varš uppsveiflu eftir samdrįttinn mikla 2008-2009 allt žar til 2013, en žį tók nż rķkisstjórn viš, sem jók mönnum bjartsżni. Hagvöxtur fór reyndar aš taka viš sér įriš 2012 vegna makrķlgengdar og fjölgunar erlendra feršamanna.

Įstęšur langdreginnar kreppu į Ķslandi voru stęrsti hugmyndafręšilegi sigur Vinstri hreyfingarinnar gręns frambošs, VG, fram aš žeim tķma, ž.e. 132 skattahękkanir vinstri stjórnarinnar 2009-2013.  Mun vinstri gręnum takast aš slį žetta met į nęsta kjörtķmabili meš rķkisstjórn undir forsęti frasa lżšskrumarans Katrķnar Jakobsdóttur, sem gerš hefur veriš afturreka meš grundvöll kosningabarįttu sinnar, margtugginnar žvęlu um ójafna tekju- og eignaskiptingu į Ķslandi og hįr aršgreišslur ķ sjįvarśtvegi, sem eru einfaldlega miklu lęgri en gengur og gerist ķ ķslenzkum fyrirtękjum sem hlutfall af hagnaši. Aršur af fyrirtękjum eru sambęrilegir vöxtum af öšrum fjįrfestingum.  Žetta skilja ekki vinstri gręnir og kalla žjófnaš.  Er žetta fólk "med fulle fem" ?

Viš vitum a.m.k. um hvaš draumfarir vinstri manna į sķšasta žingi snerust.  VG gerši tillögu um 333 miaISK auknar įlögur į 5 įrum, ž.e. įriš 2018 miaISK 53, 2019 miaISK 64, 2020 miaISK 69, 2021 miaISK 72 og 2022 miaISK 75.  Ķ įrslok 2022 munu žessar auknu skattbyršar hafa numiš 0,99 MISK į hvert mannsbarn ķ landinu eša 3,9 MISK į hverja 4 manna fjölskyldu.  Aušvitaš munu žessar auknu byršar lenda žyngst į žeim, sem nś žegar standa undir bróšurpartinum af tekjuskattsbyršinni, ž.e. 4 hęstu tekjutķundunum, žeim einstaklingum, sem eru meš um 5 MISK/įr ķ tekjur og hęrra. Aš reyna aš halda žvķ fram, aš žessum hękkunum sé hęgt aš nį įn žess aš auka viš skattbyrši almennings, eins og Katrķn Jakobsdóttir hefur gert, er aumkvunarveršur loddarahįttur.  Katrķn žessi er fullkominn saušur ķ saušargęru, žegar kemur aš fjįrmįlum rķkisins og efnahagsmįlum almennt, enda hefur hśn veriš gerš afturreka meš vitleysuna meš opinberum śtreikningum, sem sżna, aš hśn getur ķ mesta lagi kreist 15 miaISK/įr śt śr launafólki meš 25 MISK/įr eša meir,śt śr eigendum yfir MISK 150 og sparendum.  Žaš vellur meš öšrum oršum upp śr henni vitleysan.

Žaš verša žess vegna vafalaust fleiri fyrir baršinu į vinstri flokkunum, žegar žeir taka til viš aš hękka skattana, žvķ aš ekki er ólķklegt, aš žeir hękki tekjuskatt į fyrirtęki og viršisaukaskattinn.  Fjįrmagnstekjuskattur er hagfręšilega skašlegasta skattahękkunarašgeršin.

Um hugsanlegar skattahękkanir fórust Alžingismanni vinstri gręnna svo orš ķ andsvörum viš fyrirspurn Samfylkingaržingmanns, samkvęmt grein Óla Björns Kįrasonar ķ Morgunblašinu 4. október 2017:

"Hugmyndafręši skattheimtuflokkanna er skżr":

"Ég get žó upplżst hįttvirtan žingmann um, aš žaš liggur fyrir, aš viš höfum rętt um tekjuskatt, ž.e. žrepaskipt tekjuskattskerfi [tekjuskattskerfiš er nś žegar žrepaskipt, svo aš VG ętlar lķklega aš bęta viš žrepi, hugsanlega 75 %, eins og sossarnir ķ Frakklandi geršu, en neyddust svo til aš afnema-innsk. BJo].  Viš höfum talaš um aušlegšarskatt [eignaskatt, afar óréttlįtt tvķsköttun, sem leggst žungt į suma eldri borgara-innsk. BJo], aušlindagjöld [vegna jafns atvinnuréttar mį ekki undanskilja neina nįttśruaušlind aušlindaskatti, ef ein er skattlögš], fjįrmagnstekjuskatt [dregur śr naušsynlegum sparnaši-innsk. BJo], kolefnisgjald [mjög žungbęr fyrir atvinnulķf og samgöngur, byggšaskattur, dregur śr hagvexti-innsk. BJo], gjöld į feršažjónustu [meiri en hękkun VSK ?-innsk. BJo], bętta skattheimtu, sykurskatt [bitnar verst į efnaminna fólki, óréttlįtur] o.s.frv. Žetta er ekkert nżtt ķ mįlflutningi vinstri gręnna, og žaš hefur ķ sjįlfu sér ekkert breytzt, frį žvķ aš viš vorum saman ķ rķkisstjórn, hvar viš viljum helzt taka tekjurnar og setja žęr nišur."

Nś er aftur komiš eggjahljóš ķ Samfylkingu og vinstri gręna, og žį er staglazt į žvķ, aš hękka eigi skattbyrši tekjuhęrri hópanna.  Fjórar tekjuhęstu tķundirnar, ž.e. meš tekjur yfir 5 MISK/įr, standa nś žegar undir bróšurpartinum af skatttekjum rķkissjóšs, lķklega yfir 90 % af tekjuskattinum.  Žaš er ešlilegt, enda eru ķ nešri hópunum fólk, sem bśiš er aš ljśka meginstarfsferli sķnum eša er aš undirbśa hann.  Žar eru aušvitaš lķka ašrir hópar, sem eiga erfitt uppdrįttar af żmsum fullgildum įstęšum, tķmabundnum eša varanlegum.  Til aš létta žessu fólki lķfsbarįttuna er rétt aš nota bętta stöšu rķkissjóšs meš lękkandi vaxtabyrši til aš hękka persónuafslįttinn. 

Formašur Sjįlfstęšisflokksins hefur sagzt vilja beita sér fyrir um tvöföldun hans į nęsta kjörtķmabili ķ 100 kkr/mįn.  Žaš er snöfurmannlega bošiš, enda rķk sanngirnisįstęša til.  Śrręši vinstri manna aš hękka jašarskattinn er hins vegar falliš til aš veikja skattstofninn og minnka skatttekjurnar til lengdar, žvķ aš skattheimtan į Ķslandi er nś žegar ķ hęstu hęšum, t.d. ķ samanburši viš önnur OECD-lönd. Žaš er nefnilega hęgt aš mótmęla meš fótunum og hefur įšur gerzt.  

Vinstri menn hafa ašra sżn į "veikingu skattstofna", enda eru žeir vanir aš snśa stašreyndum į haus.  Žegar fjįrmįla- og efnahagsrįšherra, Bjarni Benediktsson, lagši žaš til viš žingiš ķ tķš rķkisstjórnar Framsóknarflokks og Sjįlfstęšisflokks 2013-2016, aš efra žrep viršisaukaskatts yrši lękkaš śr 25,5 % ķ 24,0 %, tölušu vinstri menn um "veikingu skattstofna" ķ staš lękkunar vöruveršs.  

""Žęr breytingar, sem geršar hafa veriš undanfarin įr [į sköttum] fólu ķ flestum tilfellum ķ sér afsal į tekjum rķkissjóšs, en eru lįtnar heita einfaldanir, en ekki skattalękkanir, eins og rétt vęri", sagši fulltrśi Vinstri gręnna ķ umręšum um fjįrmįlaįętlunina ķ maķ sķšastlišnum."

Aš lokum er hér rétt aš vitna ķ leišara Fréttablašsins 2. október 2017 eftir Žorbjörn Žóršarson:

"Óhįš stušningi viš einstaka flokka er mikilvęgt, aš kjósendur geri sér grein fyrir, aš atkvęši meš auknum rķkisśtgjöldum mun til lengri tķma żta undir óstöšugleika ķ hagkerfinu hér į landi og veikja žį vinnu, sem rįšizt hefur veriš ķ į undanförnum įrum til aš styrkja umgjörš peningastefnunnar.  Įn įbyrgrar stefnu ķ rķkisfjįrmįlum veršur aldrei hęgt aš treysta stošir velferšarkerfisins til langframa."

Žaš var žarft hjį Žorbirni aš benda į órjśfanleg tengsl į milli ašhaldssamrar og agašrar rķkisfjįrmįlastefnu og heilbrigšra peningamįla meš um 3 % vaxtamun viš stóru myntsvęšin, hįan kaupmįtt m.v. śtlönd og stöšugt veršlag ķ landinu.

 


Tveir turnar ?

Sś einkennilega žróun viršist um žessar mundir eiga sér staš į mešal ķslenzkra kjósenda aš fylkja sér ašallega um 2 stjórnmįlaflokka, žegar žeir eru spuršir um afstöšu sķna til stjórnmįlaflokkanna nś ķ ašdraganda Alžingiskosninga 28. október 2017.  Žetta er athyglisvert, af žvķ aš ķslenzka kjördęma- og kosningafyrirkomulagiš bżšur ekki sérstaklega upp į slķkt, eins og t.d. einmenningskjördęmin į Bretlandi gera.  

Systurflokkur ķslenzka Sjįlfstęšisflokksins į Bretlandi er Ķhaldsflokkurinn, žótt žessir 2 stjórnmįlaflokkar séu upp runnir śr ólķkum jaršvegi.  Gagnvart Evrópusambandinu, ESB, var tiltölulega meiri stušningur viš veru Bretlands ķ ESB ķ röšum Ķhaldsmanna, žegar Bretland gekk ķ ESB undir leišsögn Edwards Heath, forsętisrįšherra og leištoga Ķhaldsflokksins, en nokkru sinni var viš ašildarumsókn Ķslands innan Sjįlfstęšisflokksins.  Meš tķmanum fjaraši undan stušningi Breta viš ESB, žegar ESB breyttist śr višskiptabandalagi ķ eins konar stórrķki, og Ķhaldsflokkurinn varš aš meirihluta andsnśinn ašild Bretlands aš ESB.   

Theresa May, sem tók viš af David Cameron eftir BREXIT-žjóšaratkvęšagreišsluna ķ jśnķ 2016, var žó enn fylgjandi veru Bretlands ķ ESB, žegar BREXIT-žjóšaratkvęšagreišslan fór fram.  Stefna hennar nśna er óljós, en helzt viršist hśn hallast aš "haršri" śtgöngu, enda eru skilmįlar ESB gagnvart Bretum óašgengilegir, sbr grķšarlegar fjįrkröfur ESB į hendur Bretum vegna śtgöngunnar, sem ESB krefst samkomulags um įšur en setzt veršur nišur viš aš ręša önnur mįl, t.d. višskiptatengslin.  Vęri skynsamlegt af utanrķkisrįšuneytinu ķslenzka aš leita hófanna viš Breta um frķverzlunarsamning į milli landanna, svo aš ekki komi upp óvissutķmi ķ višskiptum landanna ķ marz 2019, žegar Bretar ganga śr ESB.

Verkamannaflokkurinn brezki gęti komizt til valda eftir nęstu žingkosningar, eins og mįlin horfa nśna, žvķ aš Theresa May viršist vera jafnvel misheppnašri leištogi en Jeremy Corbyn.  Corbyn hefur lofaš mörgum miklu śr veikum rķkissjóši Bretlands, m.a. aš greiša skólagjöldin fyrir stśdentana, og hann hefur meš loforšaflaumi öšlast stušning meirihluta ungs fólks undir žrķtugu į Bretlandi.  Ef Corbyn kemst til valda į Bretlandi, mun sterlingspundiš lķklega falla enn meira, veršbólga mun vaxa og Englandsbanki mun hękka vexti ofan ķ skattahękkanir, sem geta keyrt brezka hagkerfiš ķ stöšnun og atvinnuleysi. Žaš er nefnilega enginn frķr hįdegisveršur ķ boši, žegar allt kemur til alls.  Stašan į Ķslandi veršur keimlķk, ef/žegar Vinstri hreyfingin gręnt framboš kemst til valda śt į kosningaloforš, sem ekki er unnt aš efna įn stórtjóns fyrir hagkerfiš.  Žar į bę skortir sįrlega žekkingu og skilning į efnahagslķfinu og lögmįlum žess, en žar eru gasprarar, loddarar og lżšskrumarar ķ hverju rśmi.  Viš höfum bara enga žörf fyrir slķkt fólk til aš stjórna mįlefnum rķkisins fyrir okkar hönd.

Verkamannaflokkurinn hefur söšlaš um ķ afstöšunni til ESB og er nś fylgjandi "mjśkri" śtgöngu. Undir forystu Jeremys Corbyn hefur flokkurinn fęrzt mjög til vinstri, svo aš segja mį, aš į ķslenzkan męlikvarša standi Vinstri hreyfingin gręnt framboš-VG nęr Verkamannflokkinum brezka en Samfylkingin, sem Össur Skarphéšinsson žó taldi į velmektardögum sķnum vera bręšraflokk Verkamannaflokksins. 

Žó hefur Corbyn lżst žvķ yfir, aš flokkurinn sé eindregiš fylgjandi ašild Bretlands aš NATO, en VG er andvķgt ašild Ķslands aš NATO.  Žaš yrši saga til nęsta bęjar, ef į Ķslandi kęmist til valda ķ forsętisrįšuneytinu eša ķ utanrķkisrįšuneytinu flokkur, sem vill, aš Ķsland verši dregiš śt śr varnarsamstarfi vestręnna rķkja. Viljum viš leyfa melódrama innanlands um utanrķkisstefnu Ķslands ? 

Į vestręnan męlikvarša er VG mjög vinstri sinnašur og žar af leišandi andmarkašslega sinnašur stjórnmįlaflokkur.  Žingmönnum VG er žjóšnżting atvinnuveganna hugleikin, t.d. hefur Kolbeinn Óttarsson Proppé lżst įformum flokksins meš śtgerširnar ķ žessa veru, žótt ķ hinni opinberu og lošnu stefnuskrį flokksins sé erfitt aš finna žjóšnżtingu staš. 

VG stendur yzt į vinstri vęng stjórnmįlanna allra flokka Evrópu meš 20 % fylgi eša žar yfir (ķ skošanakönnunum).  Ef litiš er til stjórnmįlaflokka Evrópu meš 10 % fylgi og meir, er žaš ašeins arftaki SED-Sozialistische Einheitspartei Deutschlands, die Linke eša Vinstri sinnarnir ķ Žżzkalandi, sem jafnast į viš vinstri mennsku vinstri gręnna į Ķslandi.  Die Linke eru ekki taldir stjórntękir ķ Sambandlżšveldinu, en hér sigla žeir undir fölsku flaggi gręningja ķ skjóli oršagjįlfurs um jöfnuš.  "Aukinn jöfnušur" var einmitt helzta slagorš Hugos Chavez ķ Venezśela um sķšustu aldamót, žegar hann baršist žar til valda, og flokki hans og arftakans, Nicolas Maduro, hefur tekizt meš eignaupptökum, hįsköttun og śtženslu rķkisbįknsins undir kjöröršinu, "Aukinn jöfnušur", aš leggja efnahag olķurķkisins Venezśela ķ rśst.

Nokkrar lummur śr stefnuskrį VG (sleppt er hér umfjöllun um žį stefnu VG aš veita 500 hęlisleitendum į įri alžjóšlega vernd hér og žį holskeflu hęlisleitenda, sem slķkt hefši ķ för meš sér): 

Vinstri gręnir "berjast gegn alžjóšlegum frķverzlunarsamningum".  Žetta felur ķ sér forneskjulega einangrunarhyggju og žżšir t.d., aš vinstri gręnir eru į móti frķverzlunarsamningi Ķslands og Kķna, sem geršur var undir verkstjórn Össurar Skarphéšinssonar į dögum vinstri stjórnarinnar 2009-2013, sem Katrķn Jakobsdóttir, nśverandi formašur VG, og Steingrķmur J. Sigfśsson, fyrrverandi formašur VG, sįtu bęši ķ allan tķmann.  Samžykktu žau ekki samninginn į Alžingi ?

VG ber kįpuna į bįšum öxlum ķ afstöšunni til ESB, eins og sannašist į dögum téšrar vinstri stjórnar, og žaš er ekki ljóst, hvort ofangreind andstaša viš frķverzlunarsamninga žżšir andstöšu viš ašild Ķslands aš EES og žar meš aš Innri markaši ESB.  Žessi andstaša VG viš frķverzlunarsamninga er dįlķtiš "trumpķsk", žvķ aš nśverandi forseti BNA bošaši ķ kosningabarįttu sinni aš draga BNA śt śr frķverzlunarsamningi viš Kyrrahafslöndin og Mexķkó/Kanada.  Frķverzlunarsamningur BNA og ESB komst aldrei į koppinn. Langflestir hagfręšingar hérlendis eru žeirrar hyggju, aš frķverzlun sé Ķslendingum til hagsbóta, žannig aš žessi grautur VG er illilega višbrunninn.  

 Vinstri gręnir vilja "réttlįtt skattkerfi".  Hver vill žaš ekki ?  Žeir, sem beita svona óljósu oršalagi ķ stefnuskrį, vilja ekki kannast viš raunverulega fyrirętlun sķna fyrir kjósendum.  Žaš mį gjarna leita śt fyrir landsteinana aš žvķ, hvaš sósķalistum finnst "réttlįt skattheimta".  Ķ Frakklandi reyndu 2 sósķalistķskir forsetar 5. lżšveldisins aš setja į 75 % tekjuskatt sem efsta žrep.  Bįšir uršu aš hörfa śr žessu vķgi sķnu eftir skamma hrķš, žvķ aš samfélagstjón af žessari eignaupptöku sósķalista varš margfalt į viš įvinning rķkissjóšs, sem fór žverrandi meš tķmanum.  Į Ķslandi yrši tķmabundinn tekjuauki rķkissjóšs ašeins um 5 miaISK/įr, sem nemur innan viš 10 % af įformušum śtgjaldaauka VG.  

Hverjir mundu lenda ķ žessu skattžrepi vinstri gręnna ? 

Ungt fólk, sem stritar myrkranna į milli til aš fjįrmagna fyrstu ķbśš sķna og allt annaš, sem ung fjölskylda žarf.

Hįmenntašir sérfręšingar meš hįa nįmsskuld į bakinu, oft tiltölulega nżkomnir heim śr nįmi og mišla af ómetanlegri žekkingu sinni, sem gefur góša įvöxtun,  og žeir spara žjóšfélaginu ķ mörgum tilvikum stórfé vegna kostnašar af sérfręšižekkingu, sem annars žyrfti aš kaupa erlendis frį.

Sjómenn į góšum aflaskipum, sem eru eftirsóttir dugnašarforkar af śtgeršunum.

Ef VG stendur viš aš halda sig viš 25 MISK/įr, nęr flokkurinn ašeins ķ um 950 manns.  Hver trśir žvķ, aš žeir leggi upp ķ svo lélegan leišangur, žegar til stykkisins kemur ?  Žaš veršur leitaš vķšar. 

Žessi blauti skattheimtudraumur vinstri gręnna er ķ senn óréttlįtur og sišlaus, og hver hefur eiginlega žörf fyrir öfugsnśiš réttlęti af žessu tagi ? 

Vinstri gręnir eru opnir fyrir "uppbošum į aflaheimildum".  Ķ stefnuskrį žeirra er vķsaš til Fęreyja ķ žessum efnum, en žar voru uppbošin misheppnuš og aflaheimildir lentu aš miklu leyti hjį erlendum śtgeršum gegnum leppa.  Hvernig į aš koma ķ veg fyrir hrun einstakra byggša, žegar aflahlutdeild hverfur af skipum, sem leggja upp ķ byggšalaginu ?  Žetta dašur vinstri gręnna viš stórkapķtališ er stórmerkilegt.  Einokun į öllum svišum viršist vera lķfsmottó sósķalistanna.

Žaš er forįttuvitlaust af einum stjórnmįlaflokki aš setja ķ stefnuskrį sķna, aš "framlög til heilbrigšisžjónustu verši 11 % af VLF/įr".  Žarna kemur berlega fram lżšskrumstilhneiging vinstri gręnna.  Hvers eiga allir hinir śtgjaldališir rķkisins aš gjalda, eša skattborgararnir, śr žvķ aš tengja į śtgjöld til heilbrigšismįla viš žetta hįa hlutfall af tiltölulega mikilli veršmętasköpun ķ landinu ? 

Žaš mun óhjįkvęmilega koma aš žessu hįa hlutfalli į Ķslandi vegna öldrunar žjóšarinnar, en viš erum sem betur fer ekki komin į žennan staš enn, enda ķslenzka žjóšin ein sś yngsta ķ Evrópu, žótt nś sigi hratt į ógęfuhlišina vegna mjög lķtillar viškomu (um 1,4 barn/konu, lęgra hlutfall en ķ Svķžjóš !).

Hér hefur ašeins veriš drepiš į fįein atriši ķ stefnuskrį vinstri sinnašasta stjórnmįlaflokks Evrópu af sinni hlutfallslegu stęrš.  Allt er žaš ófélegt og lķtt dulbśnar hótanir ķ garš borgarastéttarinnar, dugandi einstaklinga og atvinnurekstrar, ekki sķzt lķtilla og mešalstórra fyrirtękja, sem žó veita flestum launžegum vinnu og eru ķ raun undirstaša borgaralegs samfélags.  Žess vegna er sósķalistunum alveg sérlega uppsigaš viš žau, og žeir munu beita rķkisvaldinu, lęsi žeir klónum ķ žaš eftir kosningar, meš haršsvķrušum hętti gegn litla atvinnurekandanum.  Landsmenn verša aš gera sér grein fyrir, aš kross į vitlausum staš į kjördag getur žżtt, aš ķ 4 įr verši žeir tilraunadżr ķ žjóšfélagstilraunum marxista.  Žaš veršur ógęfulegt, ef undirmįlsliš kemst til valda hér vegna andvaraleysis, eins og gerzt hefur ķ Reykjavķk.  

 

 


Landsbyggšarskattur

Vinstri hreyfingin gręnt framboš er uppruna sķnum trś og kżs aš vera ķ strķši viš athafnalķfiš ķ landinu, ef hśn į žess nokkurn kost.  Žess vegna hefur hśn bošaš hękkun skatta į fyrirtękin ķ landinu, almennra og sértękra, t.d. verulega hękkun veišigjalda į sjįvarśtveginn, sem er sértękasta skattlagning į Ķslandi, žvķ aš ašrir nżtendur nįttśruaušlinda greiša ekki aušlindagjald.  Žaš er réttlętismįl aš jafna ašstöšu atvinnugreinana gagnvart skattlagningarvaldinu aš žessu leyti. 

Viš nśverandi ašstęšur eru auknar almennar įlögur į atvinnulķfiš hagfręšilegt glapręši, sem leiša mun til efnahagslegrar kollsteypu.  Hękkun aušlindagjalds nś į grein, žar sem engin aušlindarenta er lengur fyrir hendi, jafngildir fólskulegri ašför aš viškomandi fyrirtękjum og setur fjölda starfa ķ uppnįm.  Framlegš (EBITDA) sjįvarśtvegsins ķ įr samkvęmt nżrri įętlun Deloitte veršur ašeins um 20 % af tekjum hans, en til samanburšar var hśn 22,5 % ķ fyrra og 25,8 % į višmišunarįri veišigjalda nśverandi fiskveišiįrs, 2015, sem var sjįvarśtveginum tiltölulega hagfellt. Meš ašeins 20 % framlegš, er engin aušlindarenta lengur fyrir hendi, og viš žęr ašstęšur er enginn sišferšilegur grundvöllur fyrir įlagningu aušlindagjalds.

Stašan er stórvarasöm ķ ljósi žess, aš lķklegt mį heita, aš vinstri gręnir verši stefnumótandi innan nęstu rķkisstjórnar, og žeir ganga meš böggum hildar, žar sem eru kolröng mynd af raunveruleikanum og bilašur stefnuviti aš žjóšhagslega hagkvęmu marki.  Nęsta rķkisstjórn gęti oršiš undir leišsögn strandkapteins meš biluš siglingatęki. Hęttan, sem vofir yfir, er ekki ašallega af völdum lošmullulegrar stefnuskrįar, heldur af hinu, aš vinstri gręnir ętla sér śt ķ alls konar žjóšfélagstilraunir, sem hvergi koma fram ķ hinni opinberu stefnuskrį og tilgreint veršur dęmi um hér į eftir. 

Framundan eru kjarasamningar.  Eftir sögulega einstęša hękkun kaupmįttar rįšstöfunartekna į 4 įra tķmabili, 2014-2017, er nś svo komiš į 4. įrsfjóršungi 2017, aš Sviss er eina Evrópulandiš meš meiri kaupmįtt rįšstöfunartekna en Ķsland aš mešaltali.  Keppikefli landsmanna į aš vera aš verja žessa stöšu, og žaš heimskulegasta, sem menn gera viš žessar ašstęšur, er aš boša skattahękkanir į fólk og fyrirtęki, og žį gera blindingjarnir ķ VG einmitt žaš.  Heimskinginn velur alltaf vitlausasta möguleikann, sagši kennari nokkur ķ MR fyrir hįlfri öld viš nemanda uppi viš töflu. Sį var reyndar jafnan illa lesinn ķ tķmum.  

Viš žessar ašstęšur bošar Sjįlfstęšisflokkurinn skattalękkanir.  Hann vill t.d. lękka nešra žrep tekjuskatts einstaklinga nišur ķ 35 %, og formašur flokksins hefur lżst žvķ yfir, aš hann telji ešlilegt aš stefna aš žvķ, aš jašarskatturinn verši ekki hęrri en 35 %, sem žżšir vęntanlega eitt tekjuskattsžrep į endanum.  Žessi rįšstöfun auk lękkunar tryggingargjalds mundi aš sjįlfsögšu verša mjög jįkvętt innlegg ķ kjaravišręšur og bęta horfur į sjįlfbęrum kjarasamningum, sem ekki mundu ógna atvinnuöryggi og ekki yršu eldsneyti fyrir veršbólgubįl.  Stefna vinstri flokkanna passar engan veginn viš raunveruleikann; hśn hentar einhverju allt öšru žjóšfélagi, žjóšfélagi villurįfandi og illa lesnum vinstri mönnum.  

Žann 12. október 2017 skrifaši Teitur Björn Einarsson, Alžingismašur, sem nś skipar 3. sętiš į frambošslista Sjįlfstęšisflokksins ķ NV-kjördęmi, ötulasti barįttumašur į žingi fyrir hagsmunum Vestfiršinga, sem nś berst tvķsżnni barįttu fyrir žingsęti sķnu, m.a. viš erkiafturhald ķ atvinnumįlum, grein ķ Morgunblašiš:

"Veišigjöld eru óréttlįtur landsbyggšarskattur":

"Žaš [įgreiningur stjórnmįlaflokka] į t.d viš um skatta og sérstaklega žó žaš, sem viškemur įlögum į atvinnulķfiš.  Vinstri flokkarnir stefna į aš hękka skatta og draga žannig śr athafnasemi fólks [og myndun eigin fjįr hjį fólki og fyrirtękjum - innsk. BJo] og žar meš žrótt śr allri veršmętasköpun ķ landinu.  Sjįlfstęšisflokkurinn ętlar aftur į móti aš lękka skatta og stušla žannig aš sem mestri hagsęld fyrir alla, vegna žess aš kröftugt atvinnulķf er forsenda öflugs velferšarsamfélags.  Fyrir okkur öll."

Žvķ hefur veriš haldiš fram hér į žessu vefsetri, aš vinstri gręnir séu ślfar ķ saušargęru.  Meš žvķ er įtt viš, aš komist žeir ķ ašstöšu til, muni žeir framkvęma róttękari og skašlegri uppskurš į atvinnulķfinu og žar meš hagkerfinu en brosmildur formašurinn lętur ķ vešri vaka fyrir kosningar og fram kemur ķ opinberri stefnuskrį flokksins.  Žetta hefur nś einn žingmanna flokksins, Kolbeinn Óttarsson Proppé, stašfest į fundi Ufsa, félags ungs įhugafólks um sjįvarśtveg, žar sem hann lżsti žeim įsetningi Vinstri hreyfingarinnar gręns frambošs, sem hvergi kemur žó fram ķ stefnuskrį flokksins, aš žjóšnżta śtgerširnar.  Žar meš er grķma kommśnistanna fallin gagnvart sjįvarśtveginum.  Žetta mun ķ framkvęmd setja allt į annan endann ķ žjóšfélaginu, eyšileggja margra įra žróunar- og markašsstarf og fęra sjįvarśtveginn ķ hendur stjórnmįlamanna, sem aldrei hafa rįšiš viš slķk verkefni, enda eru žau ekki ķ žeirra verkahring.  Žaš eru ekki fullnęgjandi višbrögš vinstri gręnna aš setja upp smešjusvip viš žessum tķšindum.  Žaš er nįkvęmlega ekkert aš marka žį, žegar žeir bregša yfir sig saušargęrunni.  Um žessar ašfarir sagši ķ leišara Morgunblašsins, 16. október 2017:

"ANDLITIŠ SEGIR EKKI ALLT; žegar grķman fellur, blasa hętturnar viš":

"Kolbeinn Óttarsson Proppé śtskżrši nįnar, hvernig markašslögmįlin yršu aftengd ķ sjįvarśtvegi og rįšstjórnarkerfi innleitt: žrišjungur fiskveišiheimilda skyldi fara į leigumarkaš [leigulišar eru uppįhalds skjólstęšingar VG-innsk. BJo] til įkvešins įrafjölda.  Žį skyldi žrišjungur renna ķ byggšafestukvóta [fyrir stjórnmįlamenn aš rįšskast meš-innsk. BJo], sem vęri žó ekki sį byggšakvóti, sem nś vęri viš lżši [fyrir brothęttar byggšir-innsk. BJo].  Loks skyldi žrišjungur fara til śtgerša gegn hóflegu gjaldi, žar sem sjįvarśtvegurinn žyrfti aš bśa viš įkvešinn fyrirsjįanleika.

Augljóst er, aš žeir sem tala meš žessum hętti hafa engan skilning į rekstri sjįvarśtvegsfyrirtękja eša fyrirtękja yfirleitt.  Žaš er vitaskuld enginn fyrirsjįanleiki ķ žvķ fyrir sjįvarśtvegsfyrirtęki aš halda žrišjungi fiskveišiheimilda.

Žaš er įstęša fyrir žvķ, aš VG felur žessa stefnu sķna, en birtir hana ekki ķ stefnuskrįnni į heimasķšunni.  Ķ sjįvarśtvegsmįlum lķkt og į öšrum svišum er huggulega andlitiš birt almenningi, en aš baki leynist stefna, sem valda mundi uppnįmi og efnahagslegu įfalli fyrir žjóšarbśiš ķ heild og landsmenn alla, nęši hśn fram aš ganga."

Nś er komiš ķ ljós, aš opinber stefnuskrį VG eru "pótemkķntjöld" til aš dylja sżn į žjóšfélagiš, sem minnir mest į žjóšfélagssżn Hugos Chavez, sem įsamt arftakanum, strętisvagnabķlstjóranum Nicolas Maduro, keyrši aušugasta rķki Sušur-Amerķku ķ fen fįtęktar og eymdar "alręšis öreiganna". 

Kjósendur geta meš engu móti treyst frambjóšendum VG til Alžingis.  Žeir eru Trójuhestar brenglašrar žjóšfélagssżnar og heimskulegrar hugmyndafręši, sem žeir vilja beita til aš vinna bug į įstandi, sem er ekki fyrir hendi.  Einhver mundi vķst segja, aš žetta sé kolruglaš liš.  

Hin opinbera stefna VG til sjįvarśtvegsins er aš stórhękka veišigjöld į śtgerširnar.  Sś stefna mun reyndar rśsta sjįvarśtveginum ķ sinni nśverandi mynd, svo aš kannski er meiningin aš koma honum žannig ķ žrot, yfirtaka hann sķšan meš žjóšnżtingu og fara sķšan leišina, sem Kolbeinn Proppé lżsti og tķunduš er hér aš ofan.    

Į yfirstandandi fiskveišiįri mį bśast viš tvöföldun veišigjalda m.v. sķšasta fiskveišiįr vegna stórgallašra reikningsašferša viš įlagninguna og brottfalls fjįrfestingarafslįttar.  Ef veišigjöldin nį žannig miaISK 12, munu žau nema um 22 % af įętlašri framlegš įrsins 2017, sem veršur allt aš miaISK 20 lęgri en į višmišunarįrinu 2015.  Žessi skattheimta er himinhrópandi óréttlįt vegna žess, aš hlutfall skattgjaldsins af framlegš, EBITDA, jafnast į viš hreinręktaša rįnyrkju, er a.m.k. fjórfalt m.v. fjįrhagslega sjįlfbęr velsęmismörk ķ žokkalegu įrferši, og žetta er ķ ešli sķnu landsbyggšarskattur, sem dregur fjįrmagn śr sjįvarbyggšum hringinn ķ kringum landiš og ķ rķkissjóš, sem dreifir fénu ašallega til höfušborgarsvęšisins.  

Ętlar landsbyggšin aš draga Trójuhestinn VG, t.d. Lilju Rafneyju Magnśsdóttur ķ NV-kjördęmi, sjįlfviljug inn fyrir sķna "borgarmśra" ?

 

 


Mikilvęg fundarsókn į Ķsafirši

Sunnudaginn 24. september 2017 var haldinn fjölsóttur fundur į Ķsafirši um lķfshagsmuni Vestfiršinga.  Athygli vakti, aš 4 rįšherrar sóttu fundinn.  Sjįvarśtvegs- og landbśnašarrįšherra var žar, en hśn hefur reynzt hagsmunum Vestfiršinga hinn versti dragbķtur, kallaš stöšu fiskeldismįla į Vestfjöršum ķtrekaš "villta vestriš" og reynt aš troša upp į žį steinbarni sķnu, sem er uppboš į starfsleyfum laxeldis, žótt ķ samrįšsnefnd rįšuneytisins meš hagsmunaašilum hafi veriš sętzt į įrlega greišslu aušlindargjalds 6 įrum frį fyrstu slįtrun. Žaš er ofsköttun daušans į eina atvinnugrein aš beita bįšum ašferšunum viš aš hafa fé af henni.   

Žį mętti ešlilega į fundinn žingmašur kjósenda ķ Norš-Vestur kjördęmi, Žórdķs Kolbrśn Reykfjörš Gylfadóttir, feršamaįla-, išnašar- og nżsköpunarrįšherra.  Vestfiršir eru aš miklu leyti óplęgšur akur fyrir feršažjónustu, žótt žeir hafi upp į fjölmargt aš bjóša ķ žeim efnum, bęši öšrum landsmönnum og śtlendingum.  Žį stendur fyrir dyrum aš umbylta raforkumįlum Vestfiršinga, reisa hryggjarstykkiš ķ framtķšar orkuöflun landshlutans, Hvalįrvirkjun, sem tengja į ašveitustöš į Nauteyri ķ Ķsafjaršardjśpi, en hśn veršur mišpunkturinn ķ hringtengingu Vestfjarša meš 132 kV og 66 kV loftlķnum, sęstrengjum og jaršstrengjum noršvestur til Ķsafjaršarkaupstašar og sušvestur til Mjólkįrvirkjunar.  Žessar framkvęmdir įsamt styrkingu flutningskerfis og dreifikerfis Vestfjarša, Mjólkįrveitu, munu fęra raforkumįl Vestfiršinga inn ķ nśtķmann, og er löngu kominn tķmi til. 

Žetta er ķ raun skilyrši fyrir uppbyggingu öflugs atvinnulķfs og lķfsnaušsynlegri fjölgun ķbśa į Vestfjöršum.  Žó aš virkjunarašilinn sé ekki rķkisfyrirtęki, sem betur fer, og Landsnet ekki heldur, nema óbeint aš hluta sem dótturfyrirtęki Landsvirkjunar o.fl., žį er stušningur "Išnašarrįšuneytisins" žó afar mikilvęgur fyrir framgang žessa žjóšžrifamįls, žrķfösunar sveitanna og orkuskiptanna.

Sjįlfstęšisflokkurinn stendur nś frammi fyrir gullnu tękifęri ķ Noršurlandskjördęmi vestra aš sameina öll borgaraleg öfl ķ kjördęminu vegna sundrungarinnar ķ Framsóknarflokkinum.  Sjįlfstęšisflokkurinn er meš hįspil į hendi sem eini bakhjarl "litla atvinnurekandans", framkvęmdamannsins og frumkvöšulsins, hvort sem hann stundar landbśnaš, sękir sjóinn, žjónustar feršamenn eša stundar verktakastarfsemi fyrir Vegageršina, Orkubśiš eša Arnarlax, svo aš eitthvaš sé nefnt.  Sjįlfstęšisflokkurinn styšur framfarasókn Vestfiršinga ķ atvinnumįlum, orkumįlum og samgöngumįlum afdrįttarlaust.  

 Į téšan fund voru einnig męttir tveir ašrir rįšherrar Sjįlfstęšisflokksins, bįšir śr Kraganum.  Annar var samgöngu- og sveitarstjórnarįšherrann, Jón Gunnarsson,  og fór vel į žvķ, af žvķ aš samgöngumįl Vestfjarša hafa dregizt langt aftur śr öšrum hérušum og eru óvišunandi.  Heišarvegirnir vestan Žorskafjaršar eru stórhęttulegir, og malarslóšarnir žola ekki žungaumferš, sem fer žó vaxandi.  Žaš rķšur į fyrir ķbśana į Vestfjöršum og athafnalķfiš žar aš fį almennilegan upphleyptan og klęddan veg į lįglendi frį Žorskafirši til Patreksfjaršar og sömuleišis varanlega tengingu frį Patreksfirši og alla leiš noršur ķ Ķsafjaršardjśp. Įfangi ķ hinu sķšar nefnda er žegar hafinn meš Dżrafjaršargöngum.  Žau verša lķka notuš fyrir jaršstrengi ķ staš loftlķnu yfir illvišrasama heiši fyrir 60 kV tengingu til Önundarfjaršar. Dżrafjaršargöng munu bęta samgöngur og raforkukerfi Vestfjarša og verša atvinnulķfi og mannlķfi öllu lyftistöng. Samgöngurįšherra hefur stutt žessa framkvęmd meš rįšum og dįš.  

Sķšastan en ekki sķztan skal nefna forsętisrįšherrann, Bjarna Benediktsson, sem 4. rįšherrann į téšum fundi.  Męting hans į fundinn geta Vestfiršingar tślkaš sem sišferšilegan og stjórnmįlalegan stušning Sjįlfstęšisflokksins viš žann réttmęta barįttuhug, sem nś hefur oršiš til į mešal Vestfiršinga fyrir framgangi lķfshagsmunamįla žeirra, sem helzt hafa veriš ķ svišsljósinu aš undanförnu į sviši orkumįla, samgöngumįla og atvinnumįla.  Af öllum sólarmerkjum aš dęma, mįlflutningi og sterkri višveru rįšherra flokksins, mun Sjįlfstęšisflokkurinn į komandi kjörtķmabili beita öllu afli sķnu, hvort sem hann veršur ķ stjórn eša stjórnarandstöšu, til aš jafna ašstöšu Vestfiršinga į viš ašra landsmenn į öllum žessum svišum.

Vestfiršingar skyldu nś ķ ašdraganda kosninganna 28. október 2017 gjalda alveg sérstaklega varhug viš smjašri žingmanna į borš viš Lilju Rafneyju Magnśsdóttur.  Hśn ber kįpuna į bįšum öxlum og er vķs til aš svķkja mįlstaš Vestfiršinga į žingi, žegar kemur aš atvinnumįlum og orkumįlum.  Hér skal tilfęra, hvers vegna:

  1. Eitt ašalslagorša Vinstri hreyfingarinnar gręns frambošs er "lįtum nįttśruna njóta vafans".  Žetta sama skķn ķ gegn um skżrslu Hafrannsóknarstofnunar sumariš 2017, žar sem lagt var til aš veita ekki starfsleyfi til laxeldis ķ Ķsafjaršardjśpi og ķ Jökulfjöršum aš svo stöddu.  Ef mįliš kemur til kasta Alžingis, er žetta alveg nóg, til aš vinstri gręnir muni greiša atkvęši gegn starfsleyfisveitingu fyrir laxeldi ķ Ķsafjaršardjśpi og ķ Jökulfjöršum.  
  2. Laxeldi į Vestfjöršum eflist nś fyrir tilstyrk beinna erlendra fjįrfestinga, nįnar tiltekiš stórra norskra laxeldisfyrirtękja.  Eignarhald śtlendinga į ķslenzkum fyrirtękjum hefur alla tķš veriš eitur ķ beinum vinstri gręnna og forvera žeirra ķ Alžżšubandalaginu.  Žetta er višbótar įstęša fyrir vinstri gręna til aš greiša į Alžingi atkvęši gegn veitingu starfsleyfa fyrir laxeldi ķ Ķsafjaršardjśpi.  
  3. Vinstri hreyfingin gręnt framboš er afturhaldsflokkur ķ atvinnumįlum, sem hengir sig ķ forneskjulega fordóma og furšulegar kennisetningar, sem oftar en ekki strķša algerlega gegn hagsmunum almennings.  Žess vegna er žingmönnum flokksins engan veginn treystandi.
  4. Žaš er mikill andróšur nśna rekinn ķ fjölmišlum og į samfélagsmišlum gegn hagsmunum Vestfiršinga į raforkusvišinu.  Lęknirinn, Tómas Gušbjartsson, hefur žar fariš mikinn gegn Hvalįrvirkjun, sem žó er naušsynleg, til aš Vestfiršingar verši sjįlfum sér nógir meš rafmagn, en öšru vķsi veršur afhendingaröryggi raforku ekki tryggt į Vestfjöršum meš góšu móti, žvķ aš Vesturlķnan er vangęf, einkum į vetrum.  Tómas hefur haldiš žvķ fram, aš Vestfiršingar hafi ekkert meš virkjun af žessari stęrš aš gera.  Žaš er kolrangt. Ef laxeldiš fęr aš dafna į Vestfjöršum, eins og nįttśrulegar og markašslegar forsendur leyfa, gęti mannfjöldaaukning žar įriš 2040 numiš 5 k (k=žśsund).  Žessi višbótar mannfjöldi žarf 20 MW afl; višbótar aflžörf fiskeldis o.fl. veršur žį 30 MW, repjuvinnsla fyrir fiskeldiš gęti žurft 6 MW og orkuskipti viš hafnir og ķ landumferš žarf 24 MW įriš 2040.  Alls er žetta 80 MW aflžörf til višbótar viš nśverandi 42 MW aflžörf, og į Vestfjöršum er ašeins 19 MW uppsett afl ķ sjįlfbęrum virkjunum. Žaš er žess vegna ekki vanžörf į 50 MW Hvalįrvirkjun fyrir Vestfirši. Žaš er lķklegt, aš afturhaldsflokkurinn Vinstri hreyfingin gręnt framboš, meš litlu borgarstślkuna meš eldspżturnar ķ broddi fylkingar, leggist gegn Hvalįrvirkjun meš vķsun til sams konar mannvistarfjandsamlegu klisju og Tómas Gušbjartsson um, "aš nįttśran verši aš njóta vafans", en fólkiš geti setiš ķ myrkri og kulda, žegar verst gegnir, eša brennt olķu ķ 16 MW neyšarrafstöšvum į Vestfjöršum.  
  5. Um sorgarsögu undirbśnings vegageršar vestan Žorskafjaršar skal ekki fjölyrša hér, en minna į, aš žaš eru einmitt umhverfisverndarleg rök (verndun birkikvęmis), sem teflt er fram nś og tafiš hefur Vegageršina.  Af žessu sést, aš Vestfiršingar vęru aš kaupa köttinn ķ sekknum, ef žeir kjósa vinstri gręna, og vinstri gręnir eiga ekkert traust skiliš į Vestfjöršum. Lķfshęttir og athafnalķf į Vestfjöršum falla engan veginn aš VG-101. Svipušu mįli gegnir um pķrata ķ Noršurlandskjördęmi vestra.  Pķratar eru pólitķsk višrini, įkvaršanafęlnir meš afbrigšum, enda aš mestu samsafn firrtra borgarbarna meš frķtt nišurhal og nżja stjórnarskrį efst į stefnuskrįnni, sem enga samleiš eiga meš landsbyggšinni. Žeir hafa engan įhuga į atvinnumįlum, en žeim mun meiri į borgaralaunum fyrir žaš eitt aš vera til. Atkvęši greitt žeim, er atkvęši į glę kastaš.   

 

 


Skżr og yfirvofandi hętta

Gekk ekki amerķsk bķómynd hér fyrir allmörgum įrum undir heitinu, "Clear and present danger" ?  Nś vofir yfir landsmönnum augljós hętta į, aš viš rķkisstjórnarboršiš muni brįšlega eftir Alžingiskosningar 28. október 2017 rķkja sams konar óstjórn og ķ Rįšhśsi Reykjavķkur.  Munurinn veršur sį einn, aš ķ Rįšhśsinu er Samfylkingarmašurinn Dagur B. Eggertsson ķ oddvitasętinu, en viš enda rķkisstjórnarboršsins mun sitja "litla stślkan meš eldspżturnar", Katrķn Jakobsdóttir, ef fer fram sem horfir. Ef kjósendur fį henni eldfęri ķ hendurnar, žį mun hśn setja pśšurtunnu undir rķkiskassann og kveikja ķ öllu saman.  Žetta sést af tillögum vinstri gręnna um hrikalegar śtgjaldahękkanir rķkissjóšs tķmabiliš 2018-2022. 

Reykjavķk stefnir į aš lenda ķ höndum fjįrhagslegs tilsjónarmanns vegna skuldasöfnunar. Ekkert sżnir betur įbyrgšarleysi vinstri gręnna, samfylkinga og pķrata viš mešferš annarra manna fjįr. Meš hlišsjón af tillögum VG viš gerš fjįrhagsįętlunar rķkisins ķ vor munu matsfyrirtękin neyšast til aš lękka lįnstraustsmatiš į rķkissjóši, og Sešlabankinn mun sjį sig knśinn til aš hamla gegn lausung rķkisfjįrmįlanna meš hękkun stżrivaxtanna.  Afleišing lausungarinnar veršur vaxtastökk į verštryggšum og į óverštryggšum lįnum.  Aš sukka er alltaf dżrkeypt, og ašalfórnarlömb vinstri vingulshįttarins verša žeir, sem sķzt skyldi.

Žegar rśmlega 900 manns höfšu ķ skošanakönnun, sem upplżst var um 23. september 2017, svaraš efnislega, hvaša stjórnmįlaflokk žau hygšust kjósa ķ komandi Alžingiskosningum og 30 % žeirra lżstu yfir stušningi sķnum viš Vinstri hreyfinguna gręnt framboš, žį var "litla stślkan meš eldspżturnar" strax tilbśin aš stjórna ķkveikju rķkissjóšs.  Hśn lżsti žvķ yfir, aš hśn vildi leiša vinstri stjórn, sem nyti meirihluta į Alžingi.  Fyrir hana er žó ekki sopiš kįliš, žótt ķ ausuna sé komiš, žvķ aš žaš į eftir aš renna upp fyrir mörgum, aš hag žeirra veršur verst komiš undir vinstri stjórn Katrķnar Jakobsdóttur.  

Žegar ólįnsferill vinstri stjórnarinnar 2009-2013 er hafšur ķ huga og meš hlišsjón af óstjórninni į öllum svišum ķ Reykjavķk, mį gera žvķ skóna, aš vinstri gręnka viš stjórnvölinn ķ Stjórnarrįšinu muni:

  1. gera fyrirtękjum landsins erfišara fyrir meš aukinni skattheimtu.  Nś er kólnun hagkerfisins hafin, sem žżšir minnkandi žörf į aš fjölga starfsfólki.  Ef skattbyrši fyrirtękja veršur į sama tķma aukin, žį munu žau flest neyšast til aš fękka hjį sér starfsfólki.  Fyrirtękin verša aš bregšast viš meš tvenns konar hętti:               Į svišum takmarkašrar samkeppni, veršur kostnašaraukningunni velt śt ķ veršlagiš, sem er įvķsun į versnandi lķfskjör almennings, žvķ aš veršbólga er nęstversti óvinur launamannsins.  Annars neyšast fyrirtękin til aš draga saman seglin og fękka starfsfólki, og atvinnuleysi er versti óvinur launamannsins.  Af žessu mį draga žį įlyktun, aš skattbyrši fyrirtękjanna kemur haršlega nišur į lķfshagsmunum launžega.  Viš kólnun hagkerfa ber aš foršast "harša lendingu" meš žvķ aš létta skattbyršina.  Vinstri gręnir eru ķ senn fśskarar į sviši hagfręši og gösslarar į sviši stjórnsżslu, žvķ aš žeir lifa ķ eigin veruleikafirrta heimi, žar sem kenningar Marx og Lenķns eru öllu ofar.
  2. hękka beina skatta į einstaklinga meš žvķ aš hękka skattheimtuna ķ nśverandi hęrra žrepi (46 %) og jafnvel meš žvķ aš stofna til žrišja žrepsins žar fyrir ofan.  Leiša mį žį hugann til frönsku sossanna, sem bjuggu til 75 % tekjuskattsžrep. Žetta mun hafa afar slęm įhrif į kjör ungs fólks, sem leggur mikiš į sig ķ vinnu og er meš hį śtgjöld vegna fjįrfestinga og ómegšar.  Žetta bitnar lķka hart į sérfręšingum, ķ mörgum tilvikum nżkomnum aš utan meš hįa nįmsskuld į bakinu. Gęti leitt til gjaldžrota, ef hrun veršur į hśsnęšismarkaši vegna samdrįttar ķ hagkerfinu. 
  3. valda grķšarlegu veršmętatjóni ķ samfélaginu og glötušum tękifęrum, žar sem nżsköpun stöšvast. Žegar hefur markašsvirši fyrirtękja lękkaš um a.m.k. miaISK 50 frį stjórnarslitum og tękifęri fara ķ sśginn vegna fęrri og minni fjįrfestinga.  Ķsland veršur ekki lengur jafnašlašandi til bśsetu og įšur fyrir unga og vel menntaša Ķslendinga.  Aš kasta frį sér gullnum tękifęrum meš óvissu og öngžveiti ķ stjórnmįlum ķ staš stöšugra og örvandi stjórnarhįtta fyrir atvinnulķfiš yrši žjóšarhneisa.
  4. setja innflytjendamįlin ķ algert öngžveiti, žar sem žśsundir innflytjenda frį "öruggum" löndum lenda į framfęri rķkisins.  VG hefur į stefnuskrį sinni aš taka įrlega viš 500 hęlisleitendum.  Slķkt mun leiša til öngžveitis į Ķslandi. Nęgur er hśsnęšisskorturinn fyrir og vöntun į fé ķ žarfari mįlaflokka.  Įrlegur kostnašur hins opinbera af straumi fįkunnandi fólks śr framandi umhverfi, oft ķ mišaldamyrkri mśhamešstrśar, sem getur ķ fęstum tilvikum ašlagazt almennilega ķslenzka žjóšfélaginu, gęti žrefaldazt m.v. nśverandi kostnaš og fariš aš nįlgast miaISK 20.  Į žremur įrum vęri bśiš aš sóa jafnvirši nżs Landsspķtala meš einfeldningshętti og trśgirni um glępsamlegt ešli innflytjendastraumsins (mansal, smygl į fólki), sem kemur hart nišur į alžżšu manna.  Sjįlfstęšisflokkurinn viršist vera eini flokkurinn į Alžingi meš bein ķ nefinu til aš stemma stigu viš stjórnlausu innflęši fólks, sem er žungur baggi į öllu velferšarkerfinu. 
  5. vinna gegn öllum tilraunum til aukinnar samkeppni ķ opinbera geiranum. Vinstri stjórn mun grafa undan einkaframtaki į öllum svišum, sem einfaldlega mun leiša til minna valfrelsis fyrir almenning, dżrari og verri žjónustu, sem einokun ętķš hefur ķ för meš sér.  Góšur įrangur einkaframtaksins ķ opinberri žjónustu sįst nżlega ķ heilsugęzlugeiranum į höfušborgarsvęšinu, žar sem fólk flykktist til nżstofnašrar einkarekinnar stöšvar, en flśši opinberar stöšvar.  Žjónusta batnar og kostnašur hins opinbera lękkar, žegar dauš stjórnsżsluhönd er tekin af mikilvęgri, flókinni og viškvęmri starfsemi.  (FRŚ kom meš lygafrétt um kostnašarhękkun hins opinbera ķ Svķžjóš vegna žjónustukaupa af heilbrigšisstarfsfólki ķ einkarekstri, eins og 2 lęknar bentu į ķ ašsendri grein ķ Morgunblašinu 05.10.2017.) Hugmyndafręši sósķalista yfirtrompar heilbrigša skynsemi ķ huga žeirra, žegar žeir komast til valda. Fólk er tilraunadżr ķ žjóšfélagstilraun sósķalista, sem alls stašar og alltaf hefur mistekizt, žar sem hśn hefur veriš reynd.  
  6. iška leyndarhyggju sem aldrei fyrr.  Kommśnistar og arftakar žeirra, sósķalistar, hafa stundaš žaš frį upphafi aš ljśga eigin įviršingum upp į pólitķska andstęšinga sķna.  Žegar kemur aš leyndarhyggjunni, kasta žeir heldur betur steinum śr glerhśsi.  Hver man ekki eftir leyndarmešferšinni į fyrsta Icesave-samninginum, misheppnušustu samningsnišurstöšu ķ žjóšarsögunni, žar sem sósķalistinn Svavar Gestsson stżrši för įn žess aš geta žaš.  Samningurinn var lokašur inni ķ herbergi ķ Alžingishśsinu, sem žingmenn höfšu ašgang aš ķ einrśmi, og žessu óbermi įtti aš žröngva gegnum žingiš svo aš segja ólesnu.  Žetta var ekki ašeins hįmark leyndarhyggjunnar, heldur naušgun žingręšisins.  Sem betur fór sat žį forseti į Bessastöšum meš nęgt bein ķ nefinu og taugar til žjóšarinnar til aš synja Icesave-ólögunum samžykkis, og eftirleikurinn er kunnur.
  7. skapa ślfuš um utanrķkismįlastefnu landsins.  Vinstri hreyfingin gręnt framboš er andsnśin veru Ķslands ķ varnarsamtökum vestręnna žjóša, NATO, og telja žau vera tķmaskekkju, eftir aš Varsjįrbandalagiš leiš undir lok.  Vilja Ķslendingar, aš stjórnvöld sįi fręjum efasemda um heilindi okkar ķ vestręnu öryggissamstarfi ?  Ekki nóg meš žetta, heldur er Vinstri hreyfingin gręnt framboš andsnśin frķverzlunarsamningum į milli rķkja, sem flestir hagfręšingar telja žó almenningi vera til hagsbóta.  Er skemmst aš minnast frķverzlunarsamnings Ķslands og Kķna, sem geršur var undir handarjašri Össurar Skarphéšinssonar, žįverandi utanrķkisrįšherra, ķ vinstri stjórninni 2009-2013.  Var VG į móti žessum samningi, eša er ekkert aš marka stefnuskrį VG ?  Mį žį ekki gera frķverzlunarsamning viš Breta, žegar žeir ganga śr ESB ?  Žį veit nś enginn upp į hverju nż vinstri stjórn tęki gagnvart Evrópusambandinu.  Sś sķšasta sendi inn formlega umsókn um ašildarvišręšur, en lagši umsóknina į ķs, žegar ķ ljós kom, aš engar undanžįgur voru ķ boši frį sameiginlegri fiskveiši- og landbśnašarstefnu ESB, eins og Össur hafši žó alltaf haldiš fram hér heima.  Žessi umsókn er enn ofan ķ skśffu ķ Berlaymont.  Mun nż vinstri stjórn blįsa ķ glęšurnar og gera okkur aš athlęgi, į sama tķma og ašalvišskiptažjóš okkar er į leiš śt śr sambandinu ?  Utanrķkismįlin undir "leišsögn" vinstri gręnna, žar sem blindur leišir haltan, gętu lent ķ algeru uppnįmi og stórskašaš oršspor okkar.  

Nęsta sķša »

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband