Ķsland ķ Orkusambandi ESB meš aflsęstreng

Alžingismenn hljóta aš vita, aš žeir, sem segja A verša aš vera tilbśnir aš segja B.  Žaš flękist žó fyrir sumum žeirra ķ sambandi viš Žrišja orkumarkašslagabįlkinn, žvķ aš žeir eru til į mešal Alžingismanna, sem hyggjast kokgleypa hann įn žess aš vilja taka skilyršislaust viš aflsęstreng frį śtlöndum.  Žetta gengur alls ekki upp. 

Žeir, sem ekki vilja selja rafmagn um sęstreng til śtlanda, verša aš hafna Žrišja orkumarkašslagabįlkinum, žegar hann kemur til atkvęša į Alžingi, žvķ aš meš samžykktinni munu  žingmenn framselja įkvöršunarvald um millilandatengingu til ESB/ACER.  Žetta kemur fram ķ greiningu prófessors Peters Örebech į greinargerš Birgis Tjörva Péturssonar, lögmanns, og einnig į fundi meš Peter Örebech sem frummęlanda ķ Hįskóla Ķslands, 22.10.2018. Žar kvaddi sér m.a. hljóšs prófessor emeritus Stefįn Mįr Stefįnsson, og samsinnti hann rökleišslu prófessors Örebech ķ hvķvetna. 

Žaš er kominn tķmi til, aš Alžingismenn, allir, geri sér grein fyrir žvķ, aš innleišing Žrišja orkumarkašslagabįlks ESB felur ķ sér framsal įkvöršunarvalds til yfiržjóšlegrar stofnunar, žar sem Ķsland er ekki fullgildur ašili, og er žess vegna klįrt stjórnarskrįrbrot.  Žar er įtt viš įkvöršunarvald um žaš, hvort hingaš veršur lagšur aflsęstrengur ešur ei.  Žaš veršur ekki lengur ķ höndum ķslenzkra stjórnvalda eftir téša innleišingu, og mį žį einu gilda, hvort Alžingi bannar slķkt eša ekki.

Eftir aš Alžingi hefur jįtazt undir vald ESB į raforkusvišinu, en raforkan stendur ķ engu öšru rķki EES undir jafnstórum hluta landsframleišslunnar og į Ķslandi, žį hafa žingmenn ķ raun skuldbundiš sig til aš innleiša geršir og tilskipanir ESB į raforkusvišinu, sem sķšan eru komnar og fléttast inn ķ Žrišja orkumarkašslagabįlkinn. Sķšar mun Fjórši orkumarkašslagabįlkur verša borinn upp ķ žinginu, s.k. Vetrarbįlkur, ef sį fyrri veršur samžykktur. Į mešal skyldra Evrópugerša Žrišja bįlkinum mį nefna Innvišageršina, gerš nr 347/2013, žar sem matsferli millilandainnviša ķ ESB/EES er samręmt į milli ašildarlandanna. 

Orkustofnun og Landsreglari munu taka umsóknir um leyfi til sęstrengslagnar til mats samkvęmt žessari gerš.  Ef Orkustofnun hafnar, en Landsreglari samžykkir, fer įgreiningurinn til ACER, sem śrskuršar ķ deilunni.  Žetta fyrirkomulag er eins fjarri tveggja stoša kerfinu, sem upphaflega var um samiš 1992, og hęgt er aš hugsa sér, og aš sjįlfsögšu um leiš stjórnarskrįrbrot.  

Ef Alžingi tekur žessa sęstrengsumsókn til umfjöllunar į einhverju stigi mįls, veršur žaš klįrt brot į žeim skuldbindingum um verkaskiptingu, sem žingiš hefur tekizt į heršar meš innleišingu "Žrišja orkupakkans", en žar er einmitt kyrfilega sneitt framhjį landsstjórninni og stofnunum hennar ķ öllum skilgreindum įkvöršunarferlum, nema Orkustofnun er veitt forskrift aš mati įsamt Landsreglara. 

Žaš vęri žess vegna merki um hringlandahįtt löggjafans aš samžykkja fyrst "pakkann" og sķšan aš hafna žvķ, sem žar er ašallega fjallaš um, ž.e. styrkingu millilandatenginga.  Slķkt yrši Ķslendingum til minnkunar į alžjóšavettvangi, og framkvęmdastjórn ESB tęki ekki į slķkum tvķskinnungi meš silkihönzkum.  Er ekki ólķklegt, aš hśn myndi leita rįšgefandi įlits hjį ESB-dómstólinum og sķšan kęra mįliš til EFTA-dómstólsins.  Ķslendingum yrši varla vęrt ķ EES-samstarfinu, eftir aš EFTA-dómstóllinn vęri bśinn aš knésetja Alžingi (Evrópuréttur gengur framar landsrétti) og žvinga žar meš Landsnet til mikilla fjįrfestinga ķ lķnulögnum frį virkjunum og nišur aš lendingarstaš sęstrengs ķ óžökk žjóšarinnar.  Sjį ekki allir, aš heillavęnlegra er fyrir Ķsland og įframhaldandi samstarf viš EES-löndin, aš žingmenn grķpi ķ neyšarhemilinn įšur en alvarlegur įrekstur veršur og gangi žar meš hreint til verks ķ fullum rétti fullveldis lands sķns ?

Norski lagaprófessorinn Peter Örebech, sérfręšingur ķ Evrópurétti, tók af allan lögfręšilegan vafa um žetta framsal įkvöršunarvalds til einnar stošar kerfis ESB meš eftirfarandi lżsingu ķ greiningu sinni į greinargerš Birgis Tjörva Péturssonar, lögmanns, til išnašarrįšherra ķ september 2018:

"Viš sjįum sem sagt, aš gripiš veršur til reglnanna  ķ "Žrišja orkupakkanum" viš ašstęšur, eins og žęr, aš t.d. finnski rafmagnsrisinn Fortun hafi ķ hyggju, ķ samstarfi viš HS Orku, aš leggja rör eša strengi frį Ķslandi til Skotlands.  Setjum svo, aš af hįlfu ķslenzka rķkisins verši lagzt gegn žessu.  Ef Landsreglarinn - framlengdur armur ESB į Ķslandi - sem į aš sjį til žess, aš reglum ESB-réttarins verši framfylgt į Ķslandi og sem ķslenzk yfirvöld geta ekki gefiš fyrirmęli - getur ekki leyst śr deilunni, veršur um hana śrskuršaš innan ACER, eša jafnvel ķ framkvęmdastjórn ESB samkvęmt ESB gerš nr 713/2009, sjį grein 4 d), sbr grein 8.1 a) og innganginn, mįlsgrein 10."

Žaš fer ekki į milli mįla, aš žessi nišurstaša greiningar lagaprófessorsins er hįrrétt, enda lżsti einn fremsti Evrópuréttarfręšingur Ķslands, prófessor emeritus Stefįn Mįr Stefįnsson, yfir stušningi viš prófessor Örebech į opnum fundi ķ HĶ 22. október 2018.

Į fundi Óšins og fulltrśarįša Sjįlfstęšisflokksins ķ Kraganum og ķ Reykjavķk virtist formašur Sjįlfstęšisflokksins, Bjarni Benediktsson, sem var ręšumašur fundarins og hélt afar fróšlega og góša ręšu, hafa gert sér grein fyrir žvķ, aš umrętt bann Alžingis viš sęstrengslögn myndi jafngilda mjög alvarlegum įrekstri viš ESB, en hann var į žeim fundi ekki tilbśinn aš segja, aš til aš koma ķ veg fyrir žennan alvarlega įrekstur vęri affarasęlast, aš žingiš hafnaši Žrišja orkumarkašslagabįlkinum.  Vonandi rennur upp sį dagur, aš formašurinn komist aš žeirri nišurstöšu.  

Nś berast žęr fréttir frį Noregi, aš norska orkustofnunin, NVE, hafi tvöfaldaš įętlun sķna um hękkun raforkuveršs ķ Noregi eftir lśkningu nśverandi tveggja sęstrengsverkefna Statnetts, sem eru um 1400 MW sęstrengir  til Žżzkalands og Englands.  Stafar žetta af hęrri raforkuveršsspįm fyrir žessi lönd en įšur og hratt minnkandi umframorku ķ Noregi vegna tķšari žurrkasumra, meiri śtflutnings og hękkandi įlags ķ Noregi meš orkuskiptunum.  

Į Ķslandi er aš jafnaši sįralķtil umframorka ķ kerfinu, og hśn veršur öll upp urin meš sęstreng, žótt aš sjįlfsögšu verši virkjaš fyrir sęstreng.  Žaš žarf aš virkja svo mikiš, aš nśverandi nżtingarflokkur Rammaįętlunar dugar ekki fyrir innanlandsžörfina meš orkuskiptum til 2050.  Įkvęši Innri markašarins um bann viš magntakmörkunum śtflutnings žżšir, aš innlend stjórnvöld munu ekki geta komiš böndum į raforkuśtflutninginn, sem af öryggisįstęšum er gersamlega ótękt fyrir landsmenn.  Takmarkanir vegna mikilla veršhękkana innanlands eru óleyfileg rķkisafskipti af frjįlsum markaši samkvęmt Evrópurétti.  

Žetta mun rśsta samkeppnisstöšu ķslenzkra framleišslugreina į öllum svišum, en žęr standa undir velferšarkerfinu og lķfskjörum almennings.  Sęstrengurinn veršur rekinn meš hagsmuni ESB fyrir augum, en landsmenn munu lepja daušann śr skel.  


« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Athugasemdir

1 Smįmynd: Jón Valur Jensson

Žessar óbrigšulu nišurstöšur žķnar, Bjarni --- ķ samręmi viš rökstudd įlit tveggja beztu tiltęku lagasérfręšinga į sviši ESB-réttar --- eru svo hrikalegar fyrir atvinnulķf okkar og kjör almennings, aš hér verša allir aš sameinast um aš koma ķ veg fyrir innleišingu žessa Žrišja orkupakka ESB sem okkur ber hvort eš er engin skylda til aš meštaka.

Jón Valur Jensson, 30.10.2018 kl. 08:43

2 Smįmynd: Bjarni Jónsson

Jį, Jón Valur, sęstrengur er ekki sama og sęstrengur.  Sęstrengir Noregs eru mun ódżrari en sęstrengir mundu verša frį Ķslandi til Bretlands eša meginlandsins.  Žess vegna žarf aš vera stöšugt orkuflęši um hann, til aš slķk fjįrfesting borgi sig.  Hér er nįnast engin umframorka til aš "tappa af", eins og veriš hefur ķ Noregi.  Efnahagslegar afleišingar sęstrengs hér yršu žess vegna ašrar en žar.

Bjarni Jónsson, 30.10.2018 kl. 10:28

3 Smįmynd: Jślķus Valsson

Mjög góš samantekt hjį žér Bjarni aš vanda. Lżšręšislega kjörnir fulltrśar okkar į Alžingi ęttu aš lesa žessa grein žķna meš athygli. 

Jślķus Valsson, 30.10.2018 kl. 13:36

4 Smįmynd: Bjarni Jónsson

Sęll, Jślķus;

Vonandi rennur žaš upp fyrir ę fleirum į žingi, aš žaš er allt of mikil įhętta fólgin ķ žvķ hag landsins aš innleiša žennan Žrišja orkupakka.  Įhęttan viš aš hafna honum er hjóm eitt ķ samanburšinum.  Aš lenda ķ stappi viš ESB sķšar śt af leyfisumsókn fyrir sęstreng er hiš versta mįl, žvķ aš žį stendur ESB meš pįlmann ķ höndunum.  Nś er rétturinn okkar til aš hafna, en rétturinn til aš hafna sęstrengsumsókn eftir samžykkt bįlksins veršur aftur į móti ekki okkar.  Slķk höfnun yrši stórmįl gagnvart EES, en höfnun pakkans ekki.

Bjarni Jónsson, 31.10.2018 kl. 10:05

Bęta viš athugasemd

Ekki er lengur hęgt aš skrifa athugasemdir viš fęrsluna, žar sem tķmamörk į athugasemdir eru lišin.

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband