Leyfa ber sameiningar fyrirtękja ķ hagręšingarskyni

Į sķšum Morgunblašsins hafa žeir tekizt į um réttmęti framkvęmdar Samkeppniseftirlitsins (SKE) į samkeppnislögunum, Ragnar Įrnason, prófessor emeritus ķ hagfręši viš HĶ, og Pįll Gunnar Pįlsson, forstjóri Samkeppniseftirlitsins.  Sį fyrr nefndi hefur bent į, aš žaš er fleira matur en feitt kjöt, ž.e. ķ žessu tilviki, aš sem mestur fjöldi fyrirtękja į hinum litlu ķslenzku mörkušum, sé engin trygging fyrir lęgsta mögulega verši til ķslenzkra neytenda, žvķ aš veršiš getur til lengdar ekki oršiš lęgra en nemur heildar framleišslukostnaši hjį hagkvęmasta fyrirtękinu. Hann er hįšur framleišni fyrirtękisins, og hśn er aš jafnaši hęrri hjį stęrri fyrirtękjum en smęrri.  Af žessum įstęšum er einstrengingsleg tślkun SKE į samkeppnislögunum óskynsamleg og skašleg; ķ raun ósjįlfbęr, žvķ aš erlend samkeppni er yfirleitt fyrir hendi.  Forstjóri žessarar stofnunar žarf aš vera mun vķšsżnni og betur aš sér um hagfręši en nś er reyndin. 

SKE hefur valdiš ķslenzku atvinnulķfi margvķslegum bśsifjum meš stiršbusahętti, löngum afgreišslutķma og kröfuhörku, įn žess aš séš verši, aš hagur strympu (neytenda) hafi nokkuš skįnaš viš allan bęgslaganginn.  Nżjasta dęmiš er um sölu Sķmans į Mķlu, žar sem SKE žvęldist fyrir į dęmalaust ófaglegan hįtt og hafši upp śr krafsinu aš fęra mrdISK 10 frį hluthöfum Sķmans, sem ašallega eru ķslenzkir lķfeyrissjóšir, til hluthafa franska kaupandans.  

Ragnar Įrnason tók ķ Morgunblašsgrein sinni 16.02.2023 įgętis dęmi af ķslenzka sjįvarśtveginum; hvernig vęri komiš fyrir honum, ef SKE hefši lögsögu yfir honum.  Ķslenzkar eftirlitsstofnanir setja of oft sand ķ tannhjól atvinnulķfsins aš žarflausu, og žess vegna er gušsžakkarvert, aš SKE hefur ekki lögsögu yfir žessari eimreiš ķslenzkra śtflutningsgreina.  

Yfirskrift greinarinnar var:

"Enn um hlutverk Samkeppniseftirlitsins":

"Sjįvarśtvegurinn er eflaust einn skilvirkasti atvinnuvegur landsmanna og mikilvęg stoš efnahagslegrar velsęldar ķ landinu. Hollt er aš hugleiša stöšu hans, ef hann žyrfti aš bśa viš ęgivald Samkeppniseftirlitsins, en öfugt viš fyrirtęki, sem framleiša fyrir innanlandsmarkaš, er hann (samkvęmt 3. gr. samkeppnislaga) žvķ undanžeginn. 

Sjįvarśtvegurinn hefur ķ vaxandi męli žróazt ķ įtt aš stórfyrirtękjum og lóšréttum samruna veiša, vinnslu og markašssetningar.  Meš žessu hefur honum tekizt aš nį mjög mikilli rekstrarhagkvęmni meš žeim afleišingum, aš ķslenzkur sjįvarśtvegur er afar samkeppnishęfur į alžjóšlegum mörkušum. Stendur hann žar raunar ķ fremstu röš, jafnvel framar žjóšum, sem hafa miklu meiri sjįvaraušlindum śr aš ausa (eins og t.d. Noregi). [Veišigjöld tķškast ekki gagnvart norska sjįvarśtveginum - innsk. BJo.]

Hver hefši žróun ķslenzks sjįvarśtvegs oršiš, ef hann hefši oršiš aš lśta žeim samkeppnisskilyršum, sem Samkeppniseftirlitiš hefur sett landbśnaši og żmsum öšrum atvinnugreinum landsmanna ?  Samkeppniseftirlitiš hefši žį aušvitaš stašiš ķ vegi fyrir sameiningu sjįvarśtvegsfyrirtękja ķ stęrri fyrirtęki, svo [aš] ekki sé minnzt į lóšréttan samruna [į] milli veiša og vinnslu.  Afleišingin hefši oršiš minni framleišni ķ ķslenzkum sjįvarśtvegi, hęrri framleišslukostnašur og lakari samkeppnisašstaša į erlendum mörkušum.  Žar meš hefši framlag sjįvarśtvegsins til žjóšarbśskaparins oršiš minna og hagsęld neytenda aš sama skapi lakari." 

Žrįtt fyrir harša samkeppni į erlendum mörkušum hefur ķslenzki sjįvarśtvegurinn nįš aš blómstra.  Žvķ mį žakka skynsamlegri löggjöf um fiskveišistjórnun og žvķ, aš atvinnugreinin hefur sjįlf tekiš įbyrgš į eigin žróun, og hśn hefur augljóslega gefizt vel, eins og Ragnar rekur hér aš ofan, enda er sjįlfs höndin hollust. 

Sannleikurinn er sį, aš völd Samkeppnieftirlitsins eru vandmešfarin og stofnunin hefur ķtrekaš fariš offari ķ afskiptum sķnum af fyrirętlunum atvinnulķfsins til hagręšingar.  Samkeppniseftirlitiš į aš lįta af óhóflegri afskiptasemi sinni og ekki aš grķpa fram fyrir hendur fyrirtękjanna, nema sterk rök liggi til žess, aš inngripiš bęti hag landsmanna.  Žvķ hefur fariš fjarri hingaš til, aš SKE hafi rökstutt mįl sitt skilmerkilega. Žaš hefur bara žjösnazt įfram. Nżlegt dęmi er af višskiptum franska sjóšstżringarfélagsins Ardin France S.A. og Sķmans um Mķlu, žar sem SKE bannaši heildsölusamning um višskipti Mķlu og Sķmans, og banniš kostaši hluthafa Sķmans (lķfeyrissjóšina) mrdISK 10.  Enginn bannaši öšrum aš gera višlķka heildsölusamninga viš Mķlu um mikla gagnaflutninga.  Žarna uršu višskiptavinir Sķmans fyrir tjóni įn žess, aš ljóst sé, aš višskiptavinir samkeppnisašila Sķmans hafi hagnazt. 

SKE ber aš halda sig til hlés, nema vissa sé um, aš hagsmunir neytenda séu ķ hśfi, žvķ aš yfirleitt eru žaš hagsmunir landsmanna, aš fyrirtęki fįi aš žróast, eins og žau sjįlf telja hagkvęmast, ķ įttina til meiri framleišni og lękkunar į einingarkostnaši hverrar framleiddrar vöru eša žjónustueiningar.  Bśrókratar rķkisins eru alveg örugglega ekki betur til žess fallnir en stjórnir og eigendur fyrirtękjanna. 

SKE er kažólskari en pįfinn.  Hvernig stóš į žvķ, aš SKE komst ķ mjög löngu mįli aš žveröfugri nišurstöšu į viš norska SKE ķ mįli kjötafuršastöšva landbśnašarins um samstarf žeirra ķ millum ?  Noršmenn eru leišandi ķ EFTA-hluta EES, og śrskuršur norska SKE hefši įtt aš gefa tóninn innan EFTA.  Nei, ekki aldeilis, Blönddęlingurinn lętur ekki framkvęmd samkeppnisreglna EES-svęšisins stjórna afstöšu SKE.  Žar skal hans eigin žrönga sżn og eintrjįningshįttur vera rįšandi, į mešan hann er žar forstjóri.  Žessi frekja og afskiptasemi bśrókratans gengur ekki lengur.  Hann er of dżr į fóšrum fyrir neytendur til aš geta rekiš SKE eftir eigin duttlungum.   


« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Bęta viš athugasemd

Naušsynlegt er aš skrį sig inn til aš setja inn athugasemd.

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband