Vindmylluriddarar ķ Noregi og į Ķslandi

Bęši Ķsland og Noregur eiga nóg afl fólgiš ķ vatnsföllum sķnum til aš anna orkužörf sinni um fyrirsjįanlega framtķš, žótt žjóširnar śtrżmi notkun jaršefnaeldsneytis sem orkugjafa.  Ķslendingar bśa žar aš auki aš jaršvarma til hśshitunar og raforkuvinnslu.  Žaš dregur aš vķsu tķmabundiš og stašbundiš śr honum viš notkun, svo aš sķfellt žarf aš sękja į nż miš, en aukiš vatnsrennsli vegna hlżnandi loftslags veitir hins vegar fęri į meiri orkuvinnslu ķ žegar virkjušum įm en upphaflega var reiknaš meš.

Žessar geršir virkjana eru sjįlfbęrar og afturkręfar, ef rétt og nśtķmalega er stašiš aš hönnun og rekstri žeirra.  Žaš er žess vegna skrżtiš, žegar upp kemur įsókn ķ žessum löndum ķ aš virkja vindinn, sem hingaš til hefur veriš neyšarbrauš žeirra, sem ekki hafa śr ofangreindum orkulindum aš spila.  Žjóšverjar hófu aš virkja vindinn af miklum móši, eftir aš Sambandsžingiš ķ Berlķn hafši samžykkt stefnu gręningja, sem kanzlarinn Merkel gerši aš sinni įriš 2011 eftir Fukushima-slysiš, aš leggja nišur öll kjarnorkuver sķn fyrir įrslok 2022. Vindorkan var nišurgreidd, sem veitti henni forskot inn į markašinn og skekkti samkeppnisstöšuna.  Gasorkuver verša aš standa ónotuš tilbśin aš taka viš įlaginu, ef vinda lęgir.  Žetta veldur óhagkvęmni innan orkugeirans. 

Óįnęgja og mótmęli gegn vindmyllurekstri og vindmylluuppsetningu hafa vaxiš ķ Žżzkalandi og ķ allri noršanveršri Evrópu į sķšustu įrum, žegar ljóst hefur oršiš, hversu lķtill umhverfislegur įvinningur er af vindmyllunum m.v. fórnirnar. Kolefnisfótspor žeirra er stórt. Žaš eru ekki bara ofangreindir ókostir viš vindmyllurnar, heldur geta žęr veriš hęttulegar flugvélum ķ grennd viš flugvelli og stórhęttulegar svifflugmönnum ķ grennd viš athafnasvęši žeirra.  Um žaš fjallaši frétt ķ Fréttablašinu 30. desember 2020:

"Svifflugmenn telja vindmyllur į Mosfellsheiši stórhęttulegar".

Fréttin hófst žannig:

"Hęš vindmylla ķ fyrirhugušum vindorkugarši Zephyr Iceland ehf į Mosfellsheiši skapar stórfellda įrekstrarhęttu fyrir svifflug aš sögn stjórnar Svifflugfélags Ķslands.  

Zephyr Iceland ehf, sem er dótturfyrirtęki norska vindorkufyrirtękisins Zephyr AS, hyggst byggja allt aš 200 MW vindorkugarš į Mosfellsheiši.  Rętt er um 30 vindmyllur, sem yršu 150-200 m hįar meš spaša ķ hęstu stöšu.

Mešal žeirra, sem sendu inn athugasemdir til Skipulagsstofnunar er stjórn Svifflugfélags Ķslands (SFĶ).  Segir stjórnin fyrirhugaša stašsetningu vindorkugaršsins vera ķ mišju skilgreinds ęfingasvęšis lķtilla loftfara og steinsnar frį skilgreindu svęši svifflugs į Sandskeiši og Blįfjöllum įsamt Sandskeišsflugvelli og mikilvęgu svifflugssvęši viš Hengil.

"Ljóst er, aš öll truflun į flugskilyršum og takmörkun į flugfrelsi, sem kann aš stafa af fyrirhugušu vindorkuveri, mun skerša stórkostlega eša eyšileggja möguleika į svęšinu [til flugęfinga], ef af byggingu vindorkugaršsins veršur.  Hęš vindmylla ķ fyrirhugušum vindorkugarši skapar einnig stórfellda įrekstrarhęttu fyrir svifflug", segir ķ athugasemdum stjórnar Svifflugfélagsins.  

Matsįętlun fyrir vindorkugaršinn nįi į engan hįtt til mats į neikvęšum įhrifum į vešurfarslegar forsendur til svifflugs og möguleika félagsins į aš halda įfram starfsemi į Sandskeiši.

"Enn fremur eru geršar alvarlegar athugasemdir vegna žeirrar hęttu, sem vindorkugaršur į žessum staš myndi valda flugumferš, og vegna žess rasks, sem garšurinn myndi valda į starfsemi flugķžrótta į Ķslandi ķ vķšu samhengi", segir ķ (umsögn] stjórn[ar] SFĶ.  Mörg atriši, sem tengist flugi, séu órannsökuš, t.d. įhrif loftiša og ókyrršar, sem vindmyllurnar geti skapaš, eins og erlendar rannsóknir gefi til kynna."

Žaš er ljóst af žessu, aš Zephyr Iceland ehf hefur kastaš höndunum til undirbśnings og stašarvals fyrir stórt athafnasvęši, sem fyrirtękiš girnist.  Viš stašarvališ er flugöryggi hundsaš og ekki vķlaš fyrir sér aš eyšileggja athafnasvęši flugķžróttafólks ķ grennd viš höfušborgarsvęšiš. Žessi vinnubrögš vitna um ósvķfni og tillitsleysi, og slķkum į ekki aš lķšast aš smeygja löppinni į ķsmeygilegan hįtt į milli stafns og huršar, žegar almannahagsmunir eru annars vegar.  

Um mišjan febrśar 2021 varš allsherjar straumleysi ķ Texasrķki ķ Bandarķkjunum, sem varši ķ nokkra daga.  Įstęšan var óvenjulegt vetrarvešur į žessum slóšum meš -10°C til -20°C og snjókomu, sem leiddi til rafmagnsleysis og vatnsleysis hjį um 120 M manns ķ Sušurrķkjum Bandarķkjanna.  Ķ Texas sjį vindmyllur ķbśunum fyrir um 20 % orkužarfar į įri, og žęr stöšvušust.  Aflžörfin óx ķ kuldakastinu, žvķ aš hśsnęši er ķ mörgum tilvikum hitaš upp meš rafmagni.  Gasorkuver, sem įttu aš vera bakhjarl vindmyllanna, fóru ekki ķ gang vegna frosins vökva ķ gaslögnum.  Viš žetta allt saman hrundi raforkukerfi Texas, og žaš fór ekki ķ gang fyrr en fór aš hlżna aftur.   Žetta var skelfilegur atburšur, sem sżnir hręšilega veikleika vindmylla ķ raforkukerfi. 

Annar enn alvarlegri atburšur m.t.t. mannfjölda var nęstum oršinn ķ Evrópu 8. janśar 2021.  Žį var žar kalt, og lygndi var um įlfuna vestanverša.  Smįm saman lękkaši tķšnin ķskyggilega um įlfuna vestanverša, en į Balkanskaga og į Grikklandi hękkaši hśn, enda var žar blįstur og varš žar offramboš rafmagns.  Flutningslķnur į milli žessara svęša rofnušu af žessum sökum, og ķ vestanveršri įlfunni blasti svartnętti allsherjar straumleysis ("black-out") viš.  Undirtķšnivarnir rufu žį stórt įlag ķ Frakklandi og į Ķtalķu frį kerfinu, svo aš jafnvęgi komst į.  Žetta sżnir, aš ķ tilraun Evrópumanna til aš draga śr brennslu jaršefnaeldsneytis er teflt į tępasta vaš meš žeim afleišingum, aš fréttum af hér um bil straumleysi, afmörkušu straumleysi (brown-out) og straumleysi (black-out) mun fjölga.  Vindmyllur svķkja, žegar mest rķšur į. Žęr eru ekki einvöršungu hįšar vindafari, heldur lķka viškvęmar fyrir ķsingu.  

Um mišjan febrśar 2021 barst višvörun frį Noregi til Ķslands, reist į norskri harmsögu um višskipti landeigenda viš vindmyllufyrirtęki:

"Įgętu vinir og fręndur į Ķslandi !

Žetta er kvešja og višvörun frį eyju, sem er mun minni en Ķsland, Hįramarseyju viš Noreg. Hįramarsey er hluti af fallegum eyjaklasa śti fyrir vesturströnd Noregs ķ sveitarfélaginu Ålesund ķ fylkinu Möre og Romsdal.  Į eyjunni bśa tęplega 600 manns.

Norskt fyrirtęki, Zephyr, lķtur nś girndaraugum til Ķslands.  Fyrirtękiš vill reisa vindmyllur į Ķslandi og lętur sem sś ósk sé lišur ķ orkuskiptunum ķ išnaši og raforkuvinnslu.  Viš, sem bśum į Hįramarsey og höfum vofandi vindmyllur yfir okkur, lķtum hvorki į starfsemi žessa fyrirtękis sem gręna né umhverfisvęna, heldur sem mengandi og eyšileggjandi og keyrša įfram af gróšahvötum.  

Fyrst af öllu viljum viš vara landeigendur viš heimsóknum fulltrśa fyrirtękisins, sem lofa gulli og gręnni framtķš !  Fyrirtękiš hefur duglega sölumenn, žaš mega žeir eiga.  Žeir vilja sölsa undir sig jaršeignir ykkar fyrir išnašarstarfsemi sķna.  Krafa er um, aš allir samningar séu leynilegir, - svo leynilegir, aš hvorki mį ręša žį viš ęttingja, nįgranna né ašra.  Undirritašur samningur er bindandi įn möguleika į endurskošun eša uppsögn.  Grunnt er svo į hótuninni um, aš sért žś ekki fśs til aš afsala žér landareign žinni, hafi fyrirtękiš żmis rįš meš aš nį henni af žér eftir öšrum leišum. 

Fyrirtękiš Zephyr segist styšja opna og lżšręšislega višskiptahętti.  Ķ reynd vill fyrirtękiš sem minnst afskipti almennings og umhverfissinna.  Fyrirtękiš dregur upp glansmynd af įętlunum sķnum, og žeir eru flinkir viš aš ašlaga og tślka sér ķ vil gagnrżnar skżrslur, - žar sem bent er į įhęttuna fyrir nįttśru og heilsu almennings, svo aš henta megi eigin uppbyggingarįformum. Žeir hafa reiknaš śt, aš hįvašinn frį vindmylluspöšunum sé rétt undir leyfilegum mörkum [hér er mikilvęgt aš sżna allt tķšnirófiš ķ dB - innsk. BJo] - en fari žeir yfir mörkin viš raunmęlingar, kaupa žeir sig bókstaflega frį vandanum - įn žess aš skammast sķn. Žeir senda atvinnumenn ķ faginu til aš sannfęra sveitarstjórnarmenn um aš veita undanžįgur og stašbundnar ašlaganir.  Fyrirtękiš lofar atvinnutękifęrum, tekjum og hlunnindum, - en loforšin eru svo lošin, aš žau er aušvelt aš svķkja, og žaš er gert glottandi.  

Mótmęli fólk, skaltu ekki ganga aš žvķ gruflandi, aš Zephyr kann tökin į fjölmišlunum.  Vel launašir kynningarfulltrśar (almannatenglar) og fjölmišlarįšgjafar standa fyrirtękinu til boša.  Žeir lżsa fyrirtękinu sem framsęknu og framsżnu, sem bošbera heilbrigšrar skynsemi og umhverfisverndar, en mótmęlendur, hins vegar, séu į valdi tilfinninganna og séu haldnir móšursżki.  Žvķ er haldiš fram, aš vindmylluandstęšingar séu samfélagslega hęttulegir og aš ekki beri aš taka žį alvarlega.

Kęru nįgrannar og fręndur.  Viš bišjum ykkur žess lengstra orša aš vera vel į varšbergi.  Vaktiš verndun fugla- og annars dżralķfs, nįttśruna og lżšheilsu. 

Įttiš ykkur į kaldrifjušum fyrirętlunum vindmylluišnašarins.  Geriš kröfu um, aš stjórnvöld hlżši į almenning.  Krefjizt žess aš mega rįša yfir eigin landi - refjalaust !

Meš kvešjum frį ķbśum Hįramarseyju.

Žessi kvešja frį ķbśum lķtillar eyjar viš Noregsstrendur, sem oršiš hafa fyrir įsęlni frekra og ósvķfinna vindmyllumanna, į sennilega erindi til fleiri hérlandsmanna en žeirra, sem įtt hafa višskipti viš Zephyr Iceland, enda mun žessi kvešja hafa veriš send til flestra stjórnmįlamanna į Ķslandi. Hvaš gera žeir viš žessa einlęgu og alvarlegu višvörun ? 

 

 

    


« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Athugasemdir

1 Smįmynd: Birgir Loftsson

Mjög įhugaveršur pistill, takk fyrir.  Žetta minnir svolķtiš į Don Quixote, žetta brölt windmilluriddaranna. 

En aš öllu gamni sleppt, žį er athyglisvert, stašsetningarnar sem žessir menn velja. Į Hellisheiš (ķ fluglķnu smįflugvéla frį Reykjavķk og Sandskeiši) og ķ Dölunum fyrir vestan. Žar er mikiš fuglalķf og haförninn mjög įberandi.  Kannski er vešrįttan ekki heldur hagstęš fyrir slķkan rekstur hérlendis.

See the source image

Birgir Loftsson, 25.2.2021 kl. 09:25

2 Smįmynd: Bjarni Jónsson

Žakka žér fyrir góša athugasemd og skemmtilega mynd af gömlum kunningja.  Ég hygg, aš téšir vindmylluriddarar séu meš fjarlęgš frį nęstu ašveitustöš Landsnets ķ huga, žegar žeir velja sér stašsetningu.  Samkvęmt Orkupakka 4 frį ESB er žaš reyndar žannig, aš fjarlęgšin į ekki aš verša kostnašarbyrši fyrir orkufyrirtękiš, en hśn er žaš nśna, og OP#4 gildir enn ekki į Ķslandi og mun vonandi aldrei taka gildi.  Landsvirkjun gefur upp 15 % hęrri nżtingartķma fyrir tilraunavindmyllur sķnar į Hafinu ofan Bśrfells en almennt er erlendis, en žaš eru örugglega vešurfarsleg įhęttuatriši lķka, eins og sterkar vindhvišur, sanddbyljir og ķsing.  

Bjarni Jónsson, 25.2.2021 kl. 16:52

Bęta viš athugasemd

Ekki er lengur hęgt aš skrifa athugasemdir viš fęrsluna, žar sem tķmamörk į athugasemdir eru lišin.

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband