Af verkalżšsbarįttu

Birtingarmynd įtakanna innan Alžżšusambands Ķslands (ASĶ) fyrir žing samtakanna haustiš 2022 og furšuleg framganga fįeinna verkalżšsforkólfa į žinginu sżna, aš maškur er ķ mysunni hjį verkalżšshreyfingunni. Forseti ASĶ hraktist śr starfi og žingiš lamašist og var frestaš viš śtgöngu allmargra žingfulltrśa. Formašur Verslunarmannafélags Reykjavķkur (VR) virtist standa ķ barįttu viš Sešlabanka Ķslands (SĶ) śt af stżrivaxtahękkunum.  Hann rak kjįnalega auglżsingaherferš gegn SĶ, og af višbrögšum formanns VR viš vaxtahękkun ķ kjölfariš aš dęma virtist hann fara į lķmingunum viš žaš og hafa ķmyndaš sér, aš hann gęti fjarstżrt SĶ meš rįndżrri auglżsingaherferš meš góšum leikurum.  Žessi sami formašur, sem yfirleitt tušar tóma vitleysu um peningamįl og efnahagsmįl, virtist svo verša fyrir svo alvarlegu andlegu įfalli į ASĶ-žinginu vegna undirtekta viš framboš sitt til forseta ASĶ, aš hann hętti viš frambošiš og gekk śt af žinginu.  Allt er žetta svo vanžroskuš og vanstillt framkoma hjį formanni stórs verkalżšsfélags, aš engu tali tekur.  

Nś hafa stefnumarkandi kjarasamningar į milli Samtaka atvinnulķfsins (SA) og samflots verkalżšsfélaga nįšst.  Žar reiš formašur Verkalżšsfélags Akraness (VA), sem jafnframt er formašur Starfsgreinasambandsins, į vašiš, en hann hefur įšur sżnt fęrni sķna og žekkingu viš samningaboršiš.  VR og Efling skįru sig śr žessu samfloti, žótt formenn žessara félaga virtust hafa samflot meš formanni VA į ASĶ-žinginu.  Leit formašur VA į yfirlżsingar žeirra ķ kjölfar samninganna, įšur en atkvęšagreišsla um žį fór fram, sem rżtingsstungu ķ bakiš.  Sżnir žetta baneitraš andrśmsloft ķ hreyfingunni, og nś hefur Efling slitiš samningavišręšum viš SA hjį Rķkissįttasemjara (RSS).  Fordęmir formašur Eflingar, Sólveig Anna Jónsdóttir (SAJ) RSS og ber hann žungum sökum. Ķ raun žarf aš auka völd RSS til jafns viš žaš, sem tķškast į hinum Noršurlöndunum. Hann žarf aš hafa vald til aš fresta stöšvunarašgeršunum į vinnumarkaši meš mišlunartillögu, sem veršur aš greiša atkvęši um ķ almennri atkvęšagreišslu ķ félögum deiluašila.  Žį žarf hann aš geta śrskuršaš, aš kjaradómur, sem deilendur og RSS skipa fulltrśa ķ, bindi enda į deilur ķ eitt įr ķ senn. 

Formašur Eflingar fer aušveldlega ķ fórnarlambshlutverkiš og heggur žį ķ allar įttir, viršist uppsigaš viš alla ķ kringum sig, sem ekki lśta henni ķ einu og öllu, enda hefur hśn veriš dęmd af Félagsdómi fyrir óleyfilegar uppsagnir, m.a. trśnašarmanns, į skrifstofu Eflingar. 

SAJ viršist sękjast eftir illindum, enda réšist hśn į Alžingishśsiš haustiš 2008. Nś klęšir hśn žjóšfélagshatur sitt ķ bśning verkalżšsbarįttu og žykist vera aš sękja fé ķ greipar aušvaldsins kśgušum verkalżš į höfušborgarsvęšinu til handa og telur hann eiga rétt į hęrri launum en starfsbręšur og -systur annars stašar į landinu.  Ķ reynd sagar hśn greinina, sem félagar ķ Eflingu sitja į, frį stofninum. Žetta er ekki verkalżšsbarįtta fyrir 5 aura.  Žetta er skemmdarverkastarfsemi til aš žjóna erfišri lund SAJ.  

Žann 15. desember 2022 birtist ķ Morgunblašinu įgętisgrein eftir ašalsamningamann SA og framkvęmdastjóra samtakanna, Halldór Benjamķn Žorbergsson undir fyrirsögninni:

"Traust er žungavigtarhugtak".

Hśn hófst žannig:

"Samtök atvinnulķfsins hafa undirritaš kjarasamninga viš samflot verkafólks, verzlunarmanna og išnašarmanna, hringinn ķ kringum landiš.  Samningar hafa nįšst viš 80 žśsund manns meš stefnumarkandi kjarasamningum, sem leggja grunn aš öllum kjarasamningum ķ žessari samningalotu, bęši į almennum og opinberum markaši.  Engin veršmęti verša til viš undirritun kjarasamninga.  Kjarasamningar snśast um aš skipta žeim veršmętum, sem verša til ķ atvinnulķfinu.  Žvķ er afar mikilvęgt, aš gętt sé sanngirni og samkvęmni ķ žeim kjarasamningum, sem geršir eru.  Trśnašur Samtaka atvinnulķfsins er gagnvart fólkinu ķ landinu.  Žau, sem semja viš SA, verša aš geta treyst žvķ, aš žęr meginlķnur, sem samflotskjarasamningar marka, verši varšar af SA.  Žar er trśveršugleiki SA sem stęrsta samningsašila į landinu aš veši."

Į mešan atvinnurekendur hafa fališ samtökum sķnum, SA, aš semja fyrir sig ķ staš žess, aš hvert fyrirtęki semji viš sķna starfsmenn, žį er samflot verkalżšsfélaganna lķka ešlilegt, og ef ekki er višurkennt og virt, aš slķkir samningar séu stefnumarkandi, žį er vošinn vķs į vinnumarkaši og hętt viš, aš hann "springi ķ loft upp".  SAJ hefur skynjaš žetta og eygir nś tękifęri til aš gera verulega illt af sér. Hśn hefur enga samśš meš starfsfólki, eins og ólögleglar uppsagnir hennar į starfsfólki Eflingar sżna, heldur etur hśn félögum ķ Eflingu į forašiš og telur žeim trś um, aš žeir muni hafa eitthvaš upp śr žvķ. Reynslan gefur hins vegar til kynna, aš verkfall ķ žįgu höfrungahlaups eykur alls ekki kaupmįtt til lengdar.  Žį hefšu hinar Noršurlandažjóširnar žegar fetaš žį braut. Heilbrigš skynsemi męlir gegn verkfallsašgerš til aš koma af staš höfrungahlaupi, žegar stefnan į vinnumarkaši er aš gera skammtķmasamning, og eitt er vķst, aš fyrirtękin, sem fyrir baršinu verša į verkfallsvopninu, munu standa veikari eftir en ella og žar meš vera verr ķ stakkinn bśin til aš standa ķ samkeppni og aš hękka laun starfsmanna sinna.  Afleišingarnar geta oršiš alvarlegar fyrir fyrirtękin og traust žeirra į mörkušum, sem žau keppa į, og fyrir žjóšarbśiš ķ heild, t.d. missir gjaldeyristekna. 

Staksteinar Morgunblašsins geršu kjaramįlin aš umręšuefni į gamlaįrsdag 2022 undir fyrirsögninni: 

"Óvenjulegar kjarabętur".

Žar stóš m.a.:

"Stašan er lķka žannig hér į landi, aš óvenjulega hįu hlutfalli af veršmętasköpun er variš ķ launakostnaš.  Hlutfalliš er raunar oršiš svo hįtt, aš efasemdir hljóta aš vakna um, aš žaš geti haldiš til lengdar, en nefna mį, aš žetta hlutfall hefur veriš hęst hér į landi allra Noršurlandanna įrum saman."

 Ķ raun og veru er žetta kjarni mįlsins ķ allri rökfastri kjaraumręšu.  Verši žetta hlutfall svo hįtt, aš ósjįlfbęrt sé, minnkar ekki ašeins žaš, sem eigendurnir, hluthafarnir, fį ķ sinn hlut, heldur fara fyrirtękin žį aš éta sig innan frį, ž.e.a.s. žau hafa ekki lengur getu til aš fjįrfesta, t.d. ķ framleišniaukningu.  Žetta žżšir, aš samkeppnishęfni žeirra versnar og žau verslast upp. 

"Žį er įhugavert, aš į sama tķma og kaupmįttur rżrnar ķ samanburšarlöndum, er gert rįš fyrir įframhaldandi og jafnvel umtalsveršri kaupmįttaraukningu taxtalauna hér į landi ķ žeim skammtķmasamningum, sem flestir hafa nś undirritaš."

Hér yrši um einstakan įrangur hagkerfisins ķslenzka aš ręša, ef spįin rętist, og hann veltur alfariš į žvķ, hvort fyrirtękjunum upp til hópa tekst aš auka framleišni sķna į žessu įri.  Žegar hlutfall launa af veršmętasköpun er komiš ķ 65 %, eins og hér er, er kaupaukning umfram framleišniaukningu įvķsun į fölsk veršmęti į pappķr, sem munu fljótlega gufa upp.  Įbyrgir verkalżšsforingjar vita žetta og haga sinni kröfugerš viš samningaboršiš samkvęmt žvķ, en hinir, t.d. SAJ, setja upp hundshaus gagnvart slķkri röksemdafęrslu og kjósa aš lifa ķ eigin blekkingaheimi, en žaš veršur fyrr en seinna į kostnaš umbjóšenda žeirra og alls samfélagsins.

"Tekst aš višhalda žessum įrangri ?  Žaš fer mjög eftir žvķ, hvort raunsęi eša innantóm gķfuryrši rįša för."

SAJ hótar nś aš sprengja upp žann įrangur, sem nįšst hefur ķ žessari kjarasamningalotu.  Hśn snżr öllu į haus ķ žvķ sambandi, bżr til śr sér fórnarlamb, sem śtilokaš hafi veriš frį samfloti Starfsgreinasambandsins, į mešan öšrum er ljóst, aš hśn sagši Eflingu śr žessu samfloti.  Hśn telur sķšan yfirgang ķ žvķ fólginn aš "troša" samningum, sem ašrir geršu, upp į sig og sitt félag, en hśn žorir ekki aš fara žį einu lżšręšislegu leiš, sem viš blasir, aš leyfa félagsmönnum Eflingar aš greiša atkvęši um žennan kjarasamning.  


« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Athugasemdir

1 Smįmynd: Jósef Smįri Įsmundsson

Mörg undanfarin įr hefur veriš samiš um prósentuhękkanir sem hafa valdiš glišnun milli starfstétta. Žetta žżšir aš munur milli hęšstu og lęgstu launa veršur sķfellt meiri. Žeir lęgst launušu eiga enga möguleika aš rétta sinn hlut žegar žessi prósentuašferš er višhöfš. Ef fariš er aftur ķ tķmann, segjum 40 įr og uppfęrš laun allra stétta mišaš viš įkvešna krónutöluhękkun jafnt į alla myndi myndu laun lįglaunastétta verša mun hęrri ķ dag į kostnaš launahęrri stétta. Žaš er nįttśrulega engin hemja aš hįlaunafólk fįi mįnašarlaun verkamannsins ķ kauphękkun įr eftir įr. Sį kostnašur sem fólk žarf aš uppfęra( leišrétta) er jafn hvort sem žś ert bankastjóri eša kassadama. Žessi ašferš viš kjarasamninga er komin śt ķ ógöngur og veršur aš aš hętta hiš snarasta aš mķnu mati.

Jósef Smįri Įsmundsson, 16.1.2023 kl. 19:07

2 Smįmynd: Bjarni Jónsson

Žaš veršur aš vera hvati ķ žjóšfélaginu til aš leggja į sig langskólanįm og til aš taka įhęttu og aš gegna įbyrgšarstörfum.  Sannleikurinn er sį, aš hvergi į Vesturlöndum er meiri launajöfnušur en hérlendis, og žaš kann aš vera, aš hann dugi ekki til aš manna erfišar stöšur.  Er žetta ekki hluti af vanda heilbrigšiskerfisins ?  Lęknarnir snśa ekki nógu margir heim śr nįmi, hjśkrunarfręšingar leita ķ önnur störf.  

Bjarni Jónsson, 17.1.2023 kl. 17:35

Bęta viš athugasemd

Ekki er lengur hęgt aš skrifa athugasemdir viš fęrsluna, žar sem tķmamörk į athugasemdir eru lišin.

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband