Ekkert er öruggt

Uggvęnleg tķšindi berast af erlendum fjįrmįlamörkušum vestan hafs og austan.  Spįr um fjįrmįlakreppu 8 įrum eftir hįmark sķšustu alžjóšlegu kreppu skjóta mönnum skelk ķ bringu, žegar bjarg į borš viš Deutsche Bank er sagt riša vegna hįrra skulda og grķšarlegra tapa į afleišuskuldbindingum, Credit Default Swaps, CDS.  Vęntanlega hafa undanfariš įtt sér staš mikil śtlįnatöp stórra banka vegna efnahagserfišleika žróunarrķkjanna, og er Kķna žar žyngst į metunum. Botnverš į hrįvörumörkušum sķšan 2014 hafa valdiš töpum į "fjįrmįlagjörningum" bankanna į borš viš CDS. 

Žrįtt fyrir "rķfandi gang" ķ ķslenzka hagkerfinu hefur erlend óįran smitazt hratt yfir į ķslenzkan veršbréfamarkaš, sem reyndar efldist mjög įriš 2015, en menn töldu žó eiga talsvert inni 2016.  Hvaš viš tekur hérlendis į kosningaįri 2016 til Alžingis er enn į huldu, en skošanakannanir į višhorfum landsmanna boša meiri óvissu en oft įšur.  Įstęšan er sś, aš fari svo sem horfir, aš Pķratar verši meš stęrsta žingflokkinn aš kosningum loknum, er forseti, hver sem hann nś veršur, lķklegur til aš fela "kapteini Pķrata" fyrst stjórnarmyndunarumbošiš.  Žaš yrši ķ fyrsta sinn ķ heimssögunni, aš forkólfi stjórnleysingja (anarkista) yrši falin rķkisstjórnarmyndun, og yrši vafalķtiš įvķsun į skrķpaleik og öngžveiti ķ stjórnmįlum landsins. 

Hvort kapteinninn telur vęnlegra aš koma mįlefnum sķnum til framkvęmda meš borgaralegu flokkunum eša "vinstra mixinu", veit enginn, en žaš skżtur skökku viš, ef "uppreisnarflokkurinn" ętlar aš leggja lag sitt viš forręšishyggjuflokkana ķ staš žess aš berjast meš borgaralegum öflum og fį "bįkniš burt". 

Pķratar og kerfissnatar hljóta ešli sķnu samkvęmt aš fara saman eins og olķa og vatn, og yrši žaš undirfuršuleg samsuša og hefši ķ för meš sér snöggan stjórnmįlalegan daušdaga fyrir pķratahreyfinguna. Hér veršur aš bęta žvķ viš, aš verstu kerfissnatarnir hljóta aš vera ašdįendur Evrópusambandsins, žvķ aš žar er versta "bśrókratķ", sem heimurinn hefur kynnzt frį falli Rįšstjórnarrķkjanna 1991.

Viš žessar óvissu ašstęšur ķ alžjóšlegum fjįrmįlaheimi og innlendum stjórnmįlaheimi er ómetanlegt, aš kjölfesta finnist ķ atvinnulķfinu.  Žrįtt fyrir įföll blómstraši sjįvarśtvegurinn 2015 og er tvķmęlalaust oršin kjölfesta ķslenzks efnahagslķfs, žótt ekki sé nś umsetningin mest ķ gjaldeyri tališ.  Stęrsta atvinnugreinin, feršažjónustan, slķtur nś barnsskónum sem risinn į leikvanginum, en į eftir aš sanna sig sem sjįlfbęr og višvarandi risaatvinnugrein.  Feršažjónustan į Ķslandi nśtķmans gengur į nįttśruaušlindina meš nįttśruspjöllum, eins og frįfarandi Landgreęšslustjóri hefur bent į, og er žess vegna ósjįlfbęr atvinnugrein.  Sé grķšarleg losun hennar į gróšurhśsalofttegundum meštalin, veršur ljóst, aš feršažjónustan leikur lausum hala ķ hagkerfinu, skilur eftir sig grķšarlegt kolefnisspor, og žess vegna žarf hśn aš bśa sig undir hįa kolefnisskattheimtu. 

Viš žessar ašstęšur er fįheyrt, aš žessi atvinnugrein skuli telja sig žess umkomna aš setja sig upp į móti sjįlfbęrri nżtingu endurnżjanlegra orkulinda og uppsetningu naušsynlegra flutningsmannvirkja til aš flytja žessa orku į milli landshluta, žó aš 97 % erlendra feršamanna lķti meš velžóknun į mannvirki tengd žessari nżtingu į Ķslandi, 3 % tóku ekki afstöšu, og enginn lżsti sig andvķgan.  Žaš er tóm vitleysa hjį forkólfum nįttśruverndarsamtaka og feršaišnašarins, aš sį sķšast nefndi mundi verša fyrir tjóni vegna nżrra virkjana og flutningslķna.  Allt fer žetta įgętlega saman.  Nżtum og njótum !  

  Eftirfarandi tķšindi gat aš lķta ķ Fiskifréttum, 4. febrśar 2016:

"Śtflutningur sjįvarafurša į įrinu 2015 jókst um tępan 21 milljarš kr frį įrinu įšur eša um 8,5 % aš žvķ, er fram kemur ķ upplżsingum į vef Hagstofunnar.

Įriš 2015 fluttu Ķslendingar śt sjįvarafuršir fyrir tępa 265 miakr, en įriš 2014 nam žessi śtflutningur 244 miakr. 

Alls voru fluttar śt vörur frį Ķslandi fyrir 626,3 miakr FOB į sķšasta įri, og var veršmęti vöruśtflutnings um 36 miakr eša 6,1 % hęrra, į gengi hvors įrs, en į sama tķma įriš įšur. 

Išnašarvörur voru 52,9 % alls vöruśtflutnings, og var veršmęti žeirra 6,8 % hęrra en į sama tķma įriš įšur, ašallega vegna śtflutnings į įli.

Sjįvarafuršir voru 42,2 % alls vöruśtflutnings.  Aukning varš einkum vegna śtflutnings į fiskimjöli.  Veršmęti mjöls jókst um 85 % į milli įra."

Hér eru mjög jįkvęš hagtķšindi į ferš af įrinu 2015.  Žrįtt fyrir mótlęti af völdum tapašs Rśsslandsmarkašar, minni lošnuveiši og efnahagsstöšnunar vķša ķ heiminum, tókst sjįvarśtveginum aš auka veršmętasköpun sķna og gjaldeyrisöflun. Sannar žaš styrk vöružróunar og markašssetningar sjįvarśtvegsins, og sennilega mį žakka žetta lķka vešurfyrirbrigšinu El Nino, sem dró mjög śr ansjósugengd ķ Sušur-Amerķku og hękkaši žar meš mjölverš ķ heiminum.  

Eiginfjįrhlutfall sjįvarśtvegsins er um žrišjungur af heildareign, svo aš efnahagurinn er traustur, žó aš hann beri merki mikilla fjįrfestinga. Žęr eru undirstaša framtķšarteknanna.  Ķslendingar eru ķ 3. sęti yfir mestu fiskveišižjóšir Evrópu og eiga aš njóta sannmęlis sem slķkir ķ samningum um deilistofnana.  Evrópusambandiš veršur aš lįta af kśgunartilburšum sķnum gagnvart Ķslandi um aušlindir hafsins.  Hafrétturinn er Ķslands megin, og meš  vķsindin aš vopni, lögum og žrautseigju, mun sanngjörn hlutdeild Ķslands af makrķl og öšrum slķkum stofnum verša višurkennd. Nżr og efnilegur utanrķkisrįšherra Ķslands skrifaši žann 16. aprķl 2016 góša grein ķ Morgunblašiš, žar sem hśn fagnaši žvķ, aš Sameinušu žjóširnar hefšu nżlega samžykkt mikinn hluta af umrįšakröfum Ķslendinga til landgrunnsins śt af Reykjanesi.   

Alls starfa um 8“000 manns ķ greininni viš veišar og vinnslu, og voru launagreišslur alls 82 miakr og bein opinber gjöld 25 miakr įriš 2014. Beint og óbeint žiggja vart fęrri en 25“000 manns laun af greininni eša um 14 % af vinnuaflanum.  Greinin er talin standa undir um fjóršungi landsframleišslunnar.

Išnašurinn, utan matvęlaišnašar, er meš stęrstu hlutdeildina ķ vöruśtflutninginum, og nemur hśn yfir helmingi.  Aš išnašurinn nįi aš auka veršmętasköpun sķna į sama tķma og įlmarkašir eru ķ algerri lįdeyšu, vitnar um ótrślegan kraft og sżnir, aš fjölbreytni śtfluttra išnašarvara hefur vaxiš grķšarlega sķšast lišinn įratug. 

Žó aš herši aš efnahagi fólks, veršur žaš alltaf aš borša.  Um allan heim, og ekki sķzt į helztu mörkušum Ķslendinga fyrir matvęli, er vaxandi mešvitund almennings um mikilvęgi heilnęmrar fęšu fyrir heilsufariš.  "Fish from Iceland" hefur ķmynd matvöru śr hreinu umhverfi, sem veršur aš varšveita.  Aš sķun skolps frį hreinsistöšvum frįrennslis į Ķslandi standist ekki gęšasamanburš viš danskar og sęnskar hreinsistöšvar, hvaš agnir śr plasti og öšru snertir, eru žess vegna vonbrigši, žvķ aš žetta eru vķsast heilsuskašleg efni. Hér žarf hiš opinbera, ašallega sveitarfélögin, aš bęta frammistöšu sķna.   

Fregnir berast nś um, aš Noršmenn séu bśnir aš skrķnleggja įform um olķuleit į noršurslóšum, ž.į.m. į Drekasvęšinu, en engin slķk tķšindi eru frį fyrirtękjum, sem Össur Skarphéšinsson, žįverandi olķumįlarįšherra Ķslands, śthlutaši leitar- og vinnsluleyfum į ķslenzka Drekasvęšinu.  Fįfnir offshore, leitarfyrirtęki, į nś mjög erfitt uppdrįttar, en ķ žessu fyrirtęki hafa a.m.k. 2 ķslenzkir lķfeyrissjóšir fest fé.  Eru žaš aušvitaš hrapalleg mistök og forkastanlegt af lķfeyrissjóšum aš kasta fé į glę ķ "rśssneska rśllettu", sem samręmist heldur ekki markmišum Loftslagsrįšstefnu Sameinušu žjóšanna frį desember 2015 um hįmarkshitnun andrśmslofts 2°C, en til žess veršur aš lįta "óbrennanlegt jaršefnaeldsneyti" liggja, žar sem žaš er.  Er ekki aš spyrja aš gįfnafari og gęfu ķslenzkra vinstri manna, žegar kemur aš stefnumörkun ķ hinum örlagarķkari mįlum.

 

 

 


« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Bęta viš athugasemd

Ekki er lengur hęgt aš skrifa athugasemdir viš fęrsluna, žar sem tķmamörk į athugasemdir eru lišin.

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband