Votlendisvitleysan

Loftslagsstefna stjórnvalda er botnlaust fśafen, į mešan stjórnvöld hafa jafnóskżra stefnu ķ virkjunarmįlum og reyndin er. Orkufyrirtękin treysta sér ekki til aš semja viš nżja višskiptavini eša gamla um višbótar forgangsorku, sem nokkru nemi. Sś staša bendir til, aš aflgeta kerfisins sé fullnżtt, žegar tekiš er tillit til naušsynlegs reišuafls og varaafls, sem jafnan veršur aš vera fyrir hendi ķ kerfinu til aš hindra of mikiš spennu- og tķšnifall eša beinlķnis skort, ef óvęnt atvik verša.

Samt er engin nż virkjun į döfinni yfir 10 MW.  HS Orka vinnur aš bęttri nżtingu, sem gęti aukiš afl til rįšstöfunar į nęstunni um u.ž.b. 35 MW.  Hér veršur engin gręn orkubylting, eins og stjórnvöld dreymir um, įn verulegra nżrra virkjana.  Meš ašgeršaleysi stjórnvalda ķ virkjunarmįlum og "rammaįętlanir" stjórnar og žings ķ tómarśmi mun raforkuskortur ķ landinu hamla hagvexti og orkuskiptum. 

Einn žįtturinn ķ "loftslagsstefnu" stjórnvalda er reistur į mjög ótraustum žekkingarlegum grunni, eins og rannsóknir ķslenzkra vķsindamanna eru nś aš leiša ķ ljós.  Žessi žįttur er "endurheimt votlendis" meš žvķ aš moka ofan ķ skurši.  Žessi ašgerš er ašallega kostuš af rķkissjóši į vegum s.k. Votlendissjóšs.  Rökin eru gripin śr lausu lofti, ž.e. frį bśrókrötum IPCC (International Panel on Climate Change-undirstofnun Sameinušu žjóšanna). 

Notašir eru stušlar frį IPCC til aš reikna śt minnkun losunar gróšurhśsalofttegunda viš "endurheimt votlendis" įn žess aš sannreyna žį viš ķslenzkar ašstęšur.  Žegar vķsindamenn taka nś til viš męlingar sķnar į bindingu og losun CO2-jafngilda hérlendis, komast žeir aš allt annarri nišurstöšu, sem gerir aš verkum, aš žegar ķ staš ętti aš stöšva fjįrśtlįt śr opinberum sjóšum til žessa flausturslega verkefnis.

Ķ nżlegri skżrslu Landbśnašarhįskóla Ķslands, "Langtķmatap kolefnis ķ framręstu landi" er gerš grein fyrir įfanga ķ rannsóknum hérlendis į losun śr žurrkušum mżrum, en miklu fleiri męlingar žarf til aš fį heildarmynd af žessari losun fyrir landiš allt aš teknu tilliti til aldurs skuršanna og frįgangs ofanķmokstursins. Bęndablašiš gerši rękilega grein fyrir žessum tķšindum 7. aprķl 2022, og er hér stušzt viš žį umfjöllun:

"Ķ rannsóknum, sem geršar voru bęši į framręstu og óröskušu landi, mį greina, aš įhrif gosösku ķ jaršvegi eru umtalsverš į kolefnisbindingu, rotnun og gaslosun.  Lofthiti er einnig veigamikill žįttur.  Žar kemur lķka fram, aš "engar losunarrannsóknir hafa veriš geršar į framręstu akurlendi (ž.m.t. framręstum tśnum) hér į landi".  Samt hafa stjórnvöld og ašrir sett ķtrekaš fram hįstemmdar fullyršingar um losun į framręstu landi į Ķslandi, og byggja žęr tölur alfariš į erlendum stušlum IPCC."  

Samkvęmt IPCC losar framręst land mólendis 20,9 t/ha CO2 og 29,0 t/ha tśns og akurlendis.  Samkvęmt Umhverfisstofnun nam heildarlosun į įbyrgš rķkisstjórnar Ķslands og samkvęmt višskiptakerfi ESB įriš 2019 4,7 Mt CO2eq og frį landi 9,1 Mt CO2eq, žar af 8,4 Mt CO2eq frį framręstum mżrum.  Žessi hįa tala er ašalįstęša žess, aš stjórnvöld hafa fallizt į aš veita fé til aš moka ofan ķ skurši.  Fullyrša mį, aš hśn er allt of hį, žótt ekki sé unnt enn žį aš setja fram įreišanlega mešaltölu fyrir landiš allt.

Nśverandi nišurstöšur ķslenzkra vķsindamanna sżna, aš losun śr framręstu ręktarlandi sé 3 t/ha CO2 ķ samanburši viš 29,0 t/ha CO2 hjį IPCC.  IPCC-stušullinn er 7 sinnum hęrri en sį ķslenzki fyrir mólendi, žannig aš leišrétta žarf tölur Umhverfisstofnunar meš margföldunarstušlinum 0,14, ž.e. losun frį žurrkušu landi gęti veriš nįlęgt 1,2 Mt CO2/įr ķ staš 8,4 Mt CO2/įr.  Mismunurinn er 7,2 Mt CO2/įr, sem er yfir 50 % meira en öll losun Ķslands, sem telja į fram samkvęmt Parķsarsamkomulaginu 2015. 

Meš flaustri hafa landbętur į vegum landbśnašarins veriš settar ķ slęmt ljós ķ umhverfislegu tilliti, nįnast settar ķ skammarkrókinn.  Žaš er lķklegt, aš umhverfislegur įvinningur af endurheimt votlendis sé hverfandi og jafnvel neikvęšur, žvķ aš eftir er aš draga frį losun endurmyndašs votlendis.  Žar er um aš ręša meira CH4 (metan) į flatareiningu en frį žurrlendinu, en CH4 er um 25 sinnum öflugri gróšurhśsalofttegund en CO2 fyrstu 3 įratugina ķ andrśmsloftinu (tekur efnabreytingum meš tķmanum). Svona fer fyrir loftslagsstefnunni, žegar blindur leišir haltan og sżndarmennskan ręšur för. 

Sżndarmennska fallins borgarstjórnarmeirihluta reiš hśsum ķ kosningabarįttunni.  Žaš var m.a.  tališ "borgarlķnu" til gildis, aš hśn mundi draga śr losun gróšurhśsalofttegunda. Žessu er žó alveg öfugt fariš.  Hvaš halda menn, aš upprif gatna og endurmalbikun muni valda mikilli losun CO2 eša aš tafir bķlaumferšar muni valda mikilli losun.  Bķlaflotinn er į leiš til rafvęšingar, svo aš žaš er ekki hęgt aš telja ķmyndaša minnkun aksturs fjölskyldnubķls borgarlķnunni til tekna ķ loftslagsbókhaldinu.  

Afturhaldiš ķ borginni hefur misbeitt skipulagsvaldi sķnu til aš tefja mjög fyrir Sundabraut og gösslašist įfram meš Vogahverfiš ķ veg fyrir Sundabraut, en gleymdi aš byggja skóla ķ hverfinu ķ flaustrinu.  Afturhaldiš ķmyndar sér, aš Sundabraut auki losun gróšurhśsalofttegunda, af žvķ aš hśn "fjölgi" bķlum. Sannleikurinn er sį, aš orkunotkun umferšarinnar mun minnka umtalsvert vegna styttingar akstursvegalengda og greišara umferšarflęšis.  Stjórnendur Reykjavķkur hafa vašiš įfram ķ villu og svķma ķmyndana, sem falla aš hugmyndafręši kratanna og vinglanna, sem meš žeim hafa hangiš viš völd.   

 

 

  


« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Athugasemdir

1 Smįmynd: Jón Magnśsson

Viš ęttum aš skoša hvort žeir sem muna 1990 finna fyrir einhverjum óešlilegum breytingum į vešurfari eša hitastigi

Hvaš žį meš įriš 2000, 2010 og 2020.  Frį žvķ aš žessi bįbilja byrjaši žį eru lišin tęp 40 įr. Hvaša meirihįttar breytingar hafa oršiš į žeim tķma varšandi hitatig og vešurfar?   En samt kyrjar stjórnmįlaelķtan og stór hópur svokallašra fręšimanna sönginn um aš viš séum į hverfandi hveli og endalokin séu ķ nįnd. 

Karl Bretaprins er bśinn aš spį nįnast heimsenda tvisvar įn žess aš žaš raungeršist. 

En vandamįlin eru žau, aš žaš er veriš aš gera rįndżra og vitlausa hluti og ašgeršir, sem munu bitna į neytendum ķ hęrra vöruverši og takmörkun į ešlilegri neyslu. 

Jón Magnśsson, 16.5.2022 kl. 23:07

2 Smįmynd: Bjarni Jónsson

Žaš eru til yfir 100 įra rašir hitastigsmęlinga į Ķslandi, og žeim hafa veriš gerš skil, m.a. į žessu vefsetri.  Nišurstašan er lķtils hįttar hitastigull, mun minni en IPCC hefur kynnt til sögunnar, og žessi stigull fer minnkandi į sķšustu įrum hérlendis.  Hróšur vķsindanna hefur veriš misnotašur af dómsdagsspįmönnum, og skżrslur IPCC sęta haršri gagnrżni heišarlegra vķsindamanna, sem eru meš beztu fįanlegu gögn ķ höndunum ķ žessum efnum: gervihnattamęlingar hitastigs ķ lofthjśpnum.

Bjarni Jónsson, 17.5.2022 kl. 10:20

Bęta viš athugasemd

Ekki er lengur hęgt aš skrifa athugasemdir viš fęrsluna, žar sem tķmamörk į athugasemdir eru lišin.

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband