Vanstilltur fullyršingaflaumur

"Opiš bréf til Alžingismanna frį forystufólki ķ ķslensku žjóšlķfi og landeigendum" birtist ķ Morgunblašinu 4. aprķl 2024 undir įbśšarmikilli fyrirsögn: 

"Fimm stašreyndir um Ķsland".

Žar gat aš lķta eftirfarandi:

"01 Sjįlfsmynd Ķslands tengist nįttśruaušlindum og legu landsins órjśfanlegum böndum.  Žegar horft er til jaršfręšilegs mikilfengleika eldgosa og heitra lauga, stórbrotinna noršurljósa, villts dżralķfs og ósnortinnar nįttśru, er Ķsland einstakt į heimsvķsu."

Lönd hafa enga sjįlfsķmynd.  Žaš er hępiš aš alhęfa meš žessum sķšrómantķska hętti um sjįlfsķmynd žjóšar, sem oršin er fjölmenningarleg, enda kemur žetta hįstemmda nįttśrublašur laxeldi ķ sjó viš fįeinar strendur Ķslands ekkert viš, nema höfundarnir kjósi helzt, aš fólkiš ķ landinu verši bara sżningargripir ķ žjóšgarši fyrir tśrhesta af malbiki stórborganna. 

"02 Ķ dag byggir Ķsland sjįlfstęš žjóš, sem trśir į sjįlfsįkvöršunarrétt sinn. Ķslendingar mótušust ķ deiglu sjįlfstęšisžrįr (sic ! - žrįar) og ęttu aldrei aš lįta erlenda hagsmuni ganga ķ berhögg viš sķna eigin."

Žetta er algerlega śrelt višhorf.  Ašeins elztu nślifandi frumbyggjar mótušust af sjįlfstęšisžrį.  Nś er alžjóša samvinna komin į slķkt stig, aš žaš aš etja saman erlendum og innlendum hagsmunum ķ landi, sem er į Innri markaši Evrópusambandsins, žar sem "frelsin fjögur" eru grundvöllur EES-samningsins, sem Alžingi hefur fullgilt, er fullkomin tķmaskekkja.  Žarna er veriš aš bera brigšur į erlendar fjįrfestingar og gildi žeirra fyrir hagkerfi landsins, sem fjįrfest er ķ.  Erlendar fjįrfestingar ķ löglegri atvinnustarfsemi eru alls stašar, nema ķ Noršur-Kóreu og įmóta rķkjum, mikiš keppikefli.  Žęr eru reyndar allt of litlar į Ķslandi.  Fjįrfestingar Noršmanna ķ sjókvķaeldi viš Ķsland hafa komiš fótunum undir laxeldi ķ sjó hérlendis, sem į sér brösuglega fortķš, žegar frumkvöšlarnir böršust ķ bökkum viš žetta.  Laxeldi ķ sjó hefur leitt nżtt blómaskeiš yfir byggšir Vestfjarša og styrkt byggšir Austfjarša ķ sessi.  Sefasżkislegur atvinnurógur ķ garš žessarar starfsemi er sorglegur upp į aš horfa.  

"03 Viš hvetjum heimsbyggšina til aš sękja okkur heim, njóta gęša landsins og fjįrfesta af įbyrgš, fremur en aš ganga į aušlindir žessa stórkostlega lands.  Viš getum ekki lįtiš žaš višgangast, aš erlend fyrirtęki hagnżti meira af arfleifš okkar og žjóš en žau skila til baka."

Žarna er veriš aš hvetja til aukinnar feršamennsku, en ķ ljósi žess, sem nś er aš gerast į Kanarķeyjum, žar sem feršamennskan er yfiržyrmandi og hefur leitt til fįtęktar frumbyggjanna, sem reyna aš lifa į sķnum hefšbundnu atvinnugreinum.  Žaš er meš öllu ósannaš og veršur aš telja til ósanninda, aš sjókvķaeldiš gangi į aušlindir Ķslands.  Landeigendur og veiširéttarhafar ęttu aš lķta sér nęr varšandi mikla fękkun villtra laxa ķ ķslenzkum įm.  Mišaš viš veišiįlagiš og višmišanir vķsindamanna um sjįlfbęrt veišiįlag ķ ķslenzkri lögsögu į sér staš rįnyrkja śr ķslenzkum įm, en įstandinu er reynt aš klķna į sjókvķaeldiš, sem er einfaldlega algerlega śr lausu lofti gripiš og viršist vera ein rįndżr smjörklķpa. Žaš er tķmabęrt, aš Alžingi fjalli um aš setja nytjar dżralķfs ķ įm į Ķslandi undir vķsindalega stjórnun Hafrannsóknastofnunar. 

"04 Hagkerfi eyrķkis į borš viš okkar žarfnast žess aš hugsa og skipuleggja langt fram ķ tķmann.  Aušlindir eru alls stašar dżrmętar, en eyžjóš veršur aš standa dyggan vörš um žęr, sem hśn sjįlf bżr yfir. 

 Žetta er skrżtinn texti.  Hagkerfi hvorki hugsa né skipuleggja.  Žurfa ekki jafnvel fjölskyldur aš hugleiša framtķšina og skipuleggja langt fram ķ tķmann ?  Žarna viršist vera reynt aš segja, aš eyžjóš žurfi aš standa dyggari vörš um aušlindir sķnar en ašrar žjóšir.  Engin rök eru fęrš fyrir žvķ, bara fullyrt.  Žaš er ķ anda žeirra smjörklķpumanna, sem ofsękja sjókvķaeldi hér viš land og kenna žvķ um ófarir sķnar.  Žarna į viš hin kristna speki.  Žś sérš flķsina ķ auga samferšarmanns žķns, en ekki bjįlkann ķ eigin auga.  

Žaš hefši veriš ešlilegra og nęrtękara įšur en vašiš var fram meš órökstuddum fullyršingum, svķviršingum og dylgjum, ķ garš heillar atvinnugreinar, aš žau sem hér eiga ķ hlut mundu hafa gert mótvęgisįętlun viš hraša hnignun villtra laxastofna ķ įm Ķslands, sem fęli ķ sér stórfelldan nišurskurš eša jafnvel frišun stofnanna, žar til žeir nęšu sér į strik aš nżju.  Ofstękiš, sem felst ķ eftirfarandi mįlsgrein žeirra, er ekki ašeins forkastanlegt, heldur kann aš vera brot į stjórnarskrįrreglu um atvinnufrelsi į Ķslandi:

"Viš bišlum žvķ til Alžingismanna okkar og rįšherra aš vinna aš žvķ aš draga śr og stöšva aš lokum sjókvķaeldi."

Žaš hafa engin haldbęr rök og gögn veriš lögš fram, sem réttlęta mundu frekleg og rįndżr stjórnvaldsinngrip af žessu tagi langt śr mešalhófi fram og įn višeigandi rannsóknarnišurstašna, sem vęru einstęš ķ sögunni og mundu draga dilk į eftir sér um langa framtķš.  Žaš lżsir dómgreindarleysi aš senda žvķlķka beišni frį sér.  Ef flugufótur vęri fyrir hrikalegum įsökunum hópsins, sem aš žessari öfugsnśnu herferš stendur gegn lögbundinni atvinnustarfsemi ķ landinu, žį vęru starfsmenn eftirlits- og rįšgjafarstofnana rķkisins, sem komiš hafa aš leyfisveitingum, eftirliti og rįšgjöf meš žessari starfsemi, meš öllu óhęfir og ekki starfi sķnu vaxnir.  Žaš er fįsinna aš halda slķku fram og jafgildir atvinnurógi.  Žetta er mjög ljótt mįl. 

 

 

 


« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Athugasemdir

1 Smįmynd: Gunnar Heišarsson

Heill og sęll Bjarni

Ég hef haldiš mig frį umręšunni um fiskeldi ķ sjó, sumpart vegna žess aš sjįlfur įtti ég į įrum įšur jörš sem įtti land aš laxveišiį er gaf mér arš. Hins vegar eru nokkrar stašreyndir sem mį benda į og einnig mį velta vöngum yfir öšru.

Um og eftir 1980 fór fiski aš fękka verulega ķ laxveišiįm landsins. Hver orsökin var er lķtt vitaš, en vķst aš varla er hęgt aš kenna sjókvķaeldi um žį žróun. Ekki var žó gripiš til žess aš fękka veišidögum eša fękka stöngum ķ įm landsins, heldur var įfram sótt af fullum krafti. Svo kom aš veiši ķ sumum bestu įm okkar hrundi nįnast aš fullu. Žį var tekiš til viš žį išju er kallast aš "veiša og sleppa", sem nś er algild ķ veišiįm hér. Ekki fękkaš veišidögum sem neinu nęmi né fękkaš stöngum. Žetta eru stašreyndirnar sem sem ég vildi nefna.

Žaš sem ég velti fyrir mér ę oftar er žessi ašferš aš veiša og sleppa. Žegar laxinn bķtur į agniš er hann žreyttur ķ langan tķma og aš lokum landaš. Eftir myndatökur og alskyns glešskap veišimanna yfir fengnum er laxinum sķšan sleppt aftur ķ įnna. Hver afdrif žessa lax veršur er fįtt vitaš. Žó telja menn nś aš flestir žeirra nįi aldrei aš ganga upp įnna aš hrigningaslóš og jafnvel aš flestir žeirra drepist fljótlega eftir višureignina. Engar stašreyndir liggja aš baki žessum žönkum mķnum, enda fįar rannsóknir veriš geršar į žessu.

Ķ žaš minnsta hefur žetta lķtiš aukiš fiskgengd ķ įrnar, er enn į sama leveli og žegar verst var. Hvers vegna ekki var tekiš į mįlinu ķ tķma og įr frišašar ķ meira męli, liggur aušvitaš ķ žvķ aš veišimenn voru tilbśnir aš greiša hįtt verš žó von um veiši vęri hverfandi. Bęndurnir žįšu aušvitaš aurinn, enda bśbót sem munaši um. Meš sama įframhaldi mun lķtil breyting verša į, nema kannski aš veišimenn verši frįhverfari žvķ aš borga fyrir lķtiš eša ekkert.

Sjókvķaeldi er ung atvinnugrein hér į landi. Sś hrakfallasaga sem veišiįr hafa oršiš fyrir sķšustu 45 įr eša svo, er ekki sjókvķaeldi aš kenna. Hvort žaš auki vanda veišiįa ķ framtķšinni er ég ekki tilbśinn aš skera śr um. Sżnist veišimenn vera full fęrir um aš śtrżma laxinum sjįlfir. Allt tal um sjįlfbęrni ķ laxveišįm hér į landi er hreint bull.

Kvešja

Gunnar Heišarsson, 18.4.2024 kl. 00:38

2 Smįmynd: Bjarni Jónsson

Sęll, Gunnar Heišarsson, og žakka žér fyrir žitt fróšlega og vandaša innlegg.  Viš erum algerlega sammįla ķ žessu mįli og sammįla erfšafręšinni.  Žaš er ekki mögulegt, aš veikburša gen eldislaxins nįi aš veikja stofna villtra laxa į Ķslandi meš žeirri litlu innblöndun, sem įtt hefur sér staš hérlendis.  Žetta er einfaldlega śtblįsin vitleysa og illvķg smjörklķpa.  Ég hef, eins og žś o.fl, veriš hugsi um žessa "veiši og sleppa" ašferš.  Mig grunar hśn sé sżndarmennska, žvķ aš fiskarnir sęrast oftar en ekki illilega ķ gininu, og žróun slķkra sįra getur hęglega oršiš neikvęš og hamlaš fęšuöflun.  Er ekki stutt ķ, aš dżraverndarsamtök geri sķnar athugasemdir viš žetta ?  Er žessi veišiskapur dżranķš ?

Ég held, aš mįl séu aš žróast meš žeim hętti, aš žingmenn muni sjį žörf lagasetningar, sem veiti rķkisvaldinu heimild til aš grķpa inn ķ neikvęša žróun laxastofna meš veišitakmörkunum eša tķmabundinni frišun. 

Laxastofnar hafa gjarna sveiflazt meš 10 įra lotu.  Ég held, aš naušsynlegt sé, aš Hafrannsóknarstofnun fari aš gefa įm landsins meiri gaum, fśski meš seyšaflutningi į milli įa o.fl.  Aš oflįtungar og ofstękismenn (fśskarar) rķši hśsum, hindrar raunverulegar framfarir viš aš efla ķslenzka laxastofna.  

Bjarni Jónsson, 18.4.2024 kl. 17:29

Bęta viš athugasemd

Ekki er lengur hęgt aš skrifa athugasemdir viš fęrsluna, žar sem tķmamörk į athugasemdir eru lišin.

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband